Güzin TÜMER
GÜZÝN BUONES AÝRES´TE
Gençliðimden beri hayallerimi süsleyen bir geziyi, “Güney Amerika” gezisini gerçeðe dönüþtürmek için 2009 Mart'ýnýn ikinci yarýsýnda yollara düþtüm. Ýlk duraðým Buenos Aires’ti. Tanýmadýðým halde beni bekleyen insanlarýn olduðu uzak bir kýtaya gidiyordum. Bu duygu beni rahatlatýyordu. Ýnternet üzerinde seyahat etmeyi seven insanlarýn birlikte oluþturduklarý bir site var. Ben yola çýkmadan birkaç hafta önce yolculuðumla ilgili bu siteye bir not býrakmýþtým. Notuma cevap geldi.Cevabýn yanýsýra kendileri ile birkaç hafta kalabileceðim konusunda davet almýþtým. Bu seyahate bundan daha güzel bir baþlangýç olamazdý. Arjantinli arkadaþlarým, Alicia ve Daniel’in misafirleri olacaktým. Alicia, beni havaalanýnda karþýladý. Birlikte onlarýn evine doðru yola koyulduk. Bilmediðim bir kýtada yeni bir maceraya baþlayacaktým. Heyecanlýydým! Hevesliydim! Tedirgindim!
Alicia ve Daniel'in evlerinin farklý bir havasý var. Eski bir binanýn içini kendileri restore etmiþler. Çok sayýda bitkinin olduðu, resim ve fotoðraflarla dolu bir ev.. Bu güzel evden birkaç fotoðrafý paylaþmak isterim.
Alicia ve Danielin evi. Daha çok stüdyo gibi..
Adeta bir enstalasyon... Bu hoþ görüntüyü çocukluk bisikletleri ile hazýrlamýþlar. Daniel Tubio tarafýndan çekilmiþ bu fotoðraf. Evin tanýmlanmasý güç bir havasý var.
Alicia ile
Buenos Aires’teki bu güzel evde, yaklaþýk bir hafta kaldým. Yolculuðumun ilk duraðý olan bu kent, ayný zamanda son duraðým olacaktý. Yaklaþýk beþ ay sonra geri dönecektim.
Ýlk hevesle, kenti keþfetmeye baþladým. Bir günde yaklaþýk 10 kilometre yürüyerek Buones Aires’i genel hatlarý ile tanýma fýrsatým oldu. Kentle ilgili ilk gözlemlerim, çok geniþ caddeler, balkonlarýnda aðaç büyüklüðünde bitkiler olan çok yüksek apartmanlar ve çok büyük parklar… Büyük apartmanlar insaný rahatsýz etmiyor. Bunun nedeni caddelerin çok geniþ olmasý sanýrým.
"Ceibo" Arjantin'in ulusal çiçeði. Ne demekse? Bana da sordular "Sizin milli çiçeðiniz nedir?" Lale olmalý. Ne kadar milli olduðu tartýþýlýr.
Her yerde yüzyýllýk, belki de daha yaþlý aðaçlar var. Buradaki þehirleþme mükemmel gözüküyor. Kent, küçük kare þeklinde adacýklardan oluþmuþ. Ýnsanda gezmesi kolay bir þehir izlenimi veriyor. Ama bu kentte Latin duygusunu hissetmek pek kolay deðil.
Buenos Aires'e özgü bir bitki...
Akla gelebilecek her yerde küçük ilanlar var. Bu ilanlar bizim alýþtýðýmýz türden ders verme ile ilgili duyurular deðil. Düpedüz "ucuz tango dersi" vermekle ilgili duyurular. Ýþte o zaman gerçekten Tango'nun vataný Buenos Aires'te olduðumu anladým.
Kent merkezinin, hafta sonlarý tamamiyle çehresinin deðiþtiði söyleniyor. Her yere küçük marketler kuruluyormuþ. Gördüklerimi, Buenos Aires muhabiriniz olarak paylaþacaðým!
Ýlk olarak buranýn þýk semtlerinden biri olan Recoletta’yý gezdim. Görgüsüzce yapýlan mezarlýðý da ziyaret ettim. Acayip bir ihtiþam var. Bunu anlamak zor. Ölülerin tabutlarýnýn içinde olduðu söylendi. Doðaya, çiçek, böcek olarak dönmek varken ancak küçük ev diye tanýmlayabileceðim yerlerde uykuya dalmak niye ki? Recoleta mezarlýðýnýn, etrafýnda çok sayýda kültür merkezi ve kafe var. Bu ünlüler mezarlýðýnýn yanýnda insanlar içkilerini yudumluyor.
Recoleta mezarlýðý.
Bu mezarlýkta yatan birçok ünlünün genellikle Arjantin tarihi içinde kötü üne sahip olduklarý da belirtildi. Ben onlarýn yalancýsýyým. Ayný mezarlýk içinde fakir insanlar da duvarýn üzerine açýlmýþ çekmecelerin içinde yatýyor. Zengin, fakir farký insanýn gözüne sokuluyor. Belli ki varlýklý insanlar sonsuzluk uykusuna yaþadýklarý yerde yatmayý tercih etmiþler.
Þehrin en eski ve turistik yerlerinden biri olan San Telmo, Buenos Aires ile ilk gerçek tanýþma yerim oldu. Çünkü, San Telmo bana, kentin diþi bir kent olduðunu hissettirdi. Burasý, kafeleri, iyi korunmuþ kolonyal binalarý, antika dükkanlarý, sokak gösterileri, tango yapýlan yerleri ve paket taþlý sokaklarý ile Buenos Aires’in en karakteristik yerlerinden biri.
San Telmo'daki eskiden ev olarak kullanýlan kolonyal binalardan birinin avlusu
San Telmo'da sokak dansçýlarý.
Tangoyu yerinde dinlemek de baþka bir duygu.. Hüzün ve coþku bir arada.
Üniversite öðrencileri arasýnda çok yaygýn olan bir iþ. Para kazanmak dünyanýn her tarafýnda zor.
Mate çayýný, Arjantin ve Uruguay’ýn geleneksel içkisi olarak tanýmlamak fazla olmaz. Çok farklý mate bardaklarý var.
Mate bardaklarý, çoðunlukla kurutulmuþ sert kabuklu tropik meyvelerin içleri oyularak yapýlýyormuþ. Yaþlý- genç herkes mate içiyor. Mateyi ilk tattýðýmda hoþlanmadým. Belki zaman içinde alýþabilirim. Farklý aromalý olanlarý var.
Adeta acý çekiyorum deðil mi?
Mate çayýný, geleneksel olarak birkaç kiþi tek bardaktan içiyor. Servis yapan kiþi mate çayýnýn üzerine su ilave ederek servis yapýyor. Servis yapýlan kiþi, mate bardaðýndaki suyu bitirene kadar içiyor. Tekrar sýcak su ilave ediliyor. Diðer kiþiye veriliyor. Mate, Paraguay, Arjantin, Uruguay ve Brezilya’nýn güneyinde çok yaygýnmýþ. Arjantin’de aþýrý et tüketimi var. Birçok lokantanýn vitrininde büyük ocaklarýn üzerinde çarmýha gerilmiþ hayvanlarý görmek sanki bir Buenos Aires klasiði..
Buna raðmen kalp krizi yaygýn deðil. Çünkü mate kolesterol düþürüyormuþ. Foça pazarýndan mate çayý alýnabileceðini de ilave etmek isterim. Bir baþka gözlemim, insanlarýn þiþman olmamasý ile ilgili. Belki de matenin metabolizma hýzlandýrýcý etkisi vardýr. Bu acý çayý içmeli mi acaba! :) Tüm dünya þiþmanlarken Arjantinlilerin bu kadar zayýf olmasý mateye baðlanabilir mi? Bildiðim bir þey, dünyada en çok estetik ameliyatýn yine de Buenos Aires'te yapýldýðý ile ilgili.
Bir baþka özel yer “Plaza de Mayo” (Mayýs Meydaný). Devlet baþkanlýk sarayýnýn bulunduðu “Kýrmýzý Ev” olarak da bilinen bu meydan, ülkenin tarihine en çok tanýklýk eden mekanlardan biri. Nice hükümetlerin kurulduðu, nice darbelerin yapýldýðý, Peronlar'ýn balkona çýkýp halka nice nutuklar attýðý meydan burasý. "Don't cry for me Argentina!"
Plaza De Mayo Meydaný’nýn etrafý.
Ancak bu meydanýn asýl önemi, askeri darbeler sýrasýnda çocuklarýný, kocalarýný kaybeden annelerin burada toplanarak seslerini duyurma çabalarýna tanýklýk etmesinden kaynaklanýyor. Mayýs meydanýnda anneler, yere çizilmiþ, beyaz baþörtüleri ile temsil ediliyor.
Arjantin'de kesintilerle 1976-1983 tarihleri arasýnda cunta yönetime el koymuþ. 24 Mart cuntanýn baþlangýcý. O gün Arjantin'de tatil ve birçok yerde anma toplantýlarý yapýlýyor. Bir çalýþmadan söz etmek isterim. Bu çalýþma o dönemde erkek kardeþi yok olan bir fotoðrafçýya ait. Bu fotoðrafçý önce aile fotoðraflarýnýn arasýndan, kayýp insanlarýn aileleri ile birlikte çektirdikleri fotoðraflarý bulmuþ. Daha sonra fotoðrafta yer alan (kayýp kiþinin dýþýnda) kiþilerin ayný yerde ayný pozda kaybolan bu kiþinin yerini boþ býrakarak tekrar çekmiþ. Çok büyük acýlar yaþandýðý belli. O dönemde birçok insan kaybolmuþ. Evler basýlmýþ, kitaplar yakýlmýþ. Bugün siyasal ve ekonomik olarak istikrarlý bir görüntü veren Arjantin’de sýklýkla kullanýlan bir deyimi de paylaþmak isterim. "Ni Olvido Ni Perdon" bunun anlamý "unutmayacaðýz ve affetmeyeceðiz".
Geçmiþte, bu güzel kentte hem siyasilerin hem de entelektüellerin toplandýðý, ateþli tartýþmalarýn yaþandýðý kafeler varmýþ. Bu kafelerden en ünlülerinden biri “Cafe Tortorini”. Þimdi eski geleneði sürdürmüyor ama bütün rehber kitaplarda gidilmesi gereken kafelerden biri olarak öneriliyor.
Kafe Tortorini. Bu kafeler, deðiþimin sessiz tanýklarý.
Buenos Aires’in simgesi olarak kabul edilen Obelisco heykelinden söz etmeden olmaz. Obelisco heykeli, 9 Temmuz Caddesi üzerinde yer alýyor. Dünyanýn en geniþ caddesi burasý. 140 metre geniþliðinde olduðu söylendi. Obelisco, Buenos Aires’i temsil eden büyük bir fallus. AIDS’e karþý halký uyarmak için zaman zaman üzerine prezervatif takýlýyormuþ. Bir kentin büyük bir fallusla sembolize edilmesinin altýnda hangi gerekçeler olduðunu merak etmedim desem yalan olur. “Neden" diye sorduðumda buna bir cevap olmadýðý belirtildi. Ancak, heykel yapýldýktan sonra ona bir anlam yüklemeye çalýþmýþlar. Tabii insanýn ilk aklýna gelen gücün temsil edilmesi olmuþ. Sadece Arjantinlilerin deðil benim de aklýma ilk gelen buydu.
Buenos Aires’te sirkle ile lisans düzeyinde eðitim olduðunu biliyor muydunuz? Arabalar kýrmýzý ýþýkta durduðu zaman sokak cambazý, gösterisini yeþil ýþýk yanana kadar yapýyor. Bana çok sempatik geldi. Genç öðrenciler bu sayede hem para kazanýyor hem de pratik yapma þansý buluyorlarmýþ. Yolun ortasýnda tek tekerlekli bisikletin üstündeyken tabak çeviren genç bir çocuðu hayal edin! Ders çalýþmanýn farklý yollarý olmalý: ))
Buones Aires'in ilginç semtlerinden biri de fakir Ýtalyan göçmenlerin ilk ayak bastýðý liman La Boca. Ýtalyanlar burayý La Plata ýrmaðýnýn aðýz kýsmý olarak gördükleri için “aðýz” anlamýna gelen La Boca demiþler. Rengarenk boyalý evler bile fakirliði gizleyemiyor.
La Boca'nýn renkli barakalarý
La Boca'da iki erkek tarifsiz bir estetik içinde dans ediyorlardý.
Dünyanýn her tarafýndan gemilere doluþup gelen insanlar La Boca'yý mesken edinmiþler. Bu insanlarýn büyük çoðunluðu iþsiz güçsüzlerden oluþuyormuþ. Tango, bu sokaklarda doðmuþ. Farklý kültürlerden gelen bu insanlar tango müziðini yaratmýþlar. Deðiþik ezgilerin hoþ bir karýþýmý olan tango, zaman içinde Arjantin'de bir salgýn þeklinde dilden dile dolaþmaya baþlamýþ. Maço bir dans olan tangoda, bu hüzünlü müziðe eþlik ederek Arjantin kültürünün temelini oluþturmuþ.
La Boca'da, çok sayýda tango gösterilerinin yapýldýðý kafe var. Burasý gece güvenli olmadýðý için kafeler hava kararmadan kapanýyor.
Buenos Aires’te gençler arasýnda en yaygýn iþlerden biri köpek bakýcýlýðý. Köpek bakýcýlýðý deyip geçmeyin. 10-15 tane köpeði yürürken bile idare etmek çok zordur.
Bu kadar çok sayýda köpeði bisiklete binerken idare etmek imkansýz gibi düþünülebilir. Ýmkansýz olmadýðýnýn birebir tanýðýyým. Aldýklarý ücreti hak ettikleri kesin.
"Tigre de Delta" Buones Aires'e yarým saat mesafede bir yerleþim yeri. Büyük bir nehrin, ince kollarý ve çok sayýda küçük adasý var. Nehir oldukça çamurlu görünüyor. Bölgedeki tüm nehirlerin rengi kahverengiymiþ. Çok sayýda balýk olduðu da belirtildi. Sadece balýklar deðil insanlar da bu çamurlu suda keyifle yüzüyorlardý.
Tigre
Tigre, çok yeþil bir bölge. Bitki örtüsü çok tanýdýk. Dünyanýn öbür ucundaki bitki örtüsünün tanýdýk olmasý tuhaf geldi bana.
Gördüklerimin yaný sýra yediklerimden de söz edebilirim. Tigre’de yediðimiz þeyler pek anlatýlmaya deðer deðil ama yine de kýsaca söz edeyim. Yemeðimiz mantý cinsi bir yemekti. Hamurlarýn içine peynir ve salam konmuþ üstüne de domates soslu koca et parçalarý yerleþtirilmiþti. Yedim demek yanlýþ olur. Sadece yemeðe çalýþtým. Bakalým et yemeklerine ne zaman alýþacaðým.
Tigre'den baþka bir fotoðraf
Buenos Aires’te ziyaret ettiðim bir baþka yer, ‘Puerto Modero’, eski liman bölgesi þimdi de þehrin en yeni yerleþim yeri. Buranýn çok yakýnýnda ‘Reserva Ecologica’ olarak adlandýrýlan korunmuþ bir bölge var. Ýlginçti ama çook sýcaktý. Herhalde unutmayacaðým þey iri sivri sinekler.
La Plata ýrmaðý, Amazon bölgesinden gelen ýrmakla birleþiyor. Bölge ekolojik olarak korunma altýnda.
Daniel, Puerto Modero’da tek bir fotoðraf çekeceðini söyledi. "Neden" tek bir fotoðraf" dediðimde "el yapýmý bu kamera ile bir fotoðraf çekebilirim" dedi. Fotoðraf makinesini gördüðümde þaþkýnlýðýmý saklayamadým. Silindirik bir teneke kutu önünde küçük bir delik, deliðin karþýsýnda bir film varmýþ. Bu tarz kamera "pin hole kamera" olarak adlandýrýlýyormuþ. Daniel, bu tip fotoðraf makineleri ile olaðan üstü fotoðraflar çekiyor.
Merak edene web adresi
www.danieltubido.com.ar
Diðer bir web sitesi bu tarz çalýþma ile ilgili diðer bir web sitesi
www.pinholeday.org
Bir baþka web sitesi
http://Tallerdedanieltubioblogspot.com (Daniel’in öðrencilerinin web sitesi)
Bütün bunlara ilaveten, gittiðim Kübalý fotoðraf sanatçýsý, Abelardo Morell'in sergisinden söz etmek isterim. Bir odayý karanlýk oda gibi düþünmüþ. Dýþarýya açýlan küçük bir delik var. Dýþarýdaki görüntü deliðin karþýsýna düþen zemin üzerinde ters olarak elde ediliyor. Daha sonra, odanýn içinde hazýrladýðý kompozisyonla beraber bu görüntüyü baþka bir makine ile uzun süre pozluyor. Oldukça ilginçti benim için. Bu tarz çalýþma "Kamera Obscura" olarak adlandýrýlýyor.
Þimdilik benim karanlýk kutuma düþen bunlar... Kim bilir bundan sonra nelere tanýk olacaðým.
Mart 2009
Güzin TÜMER
"Güzin TÜMER" bütün yazýlarý için týklayýn...
Gençliðimden beri hayallerimi süsleyen bir geziyi, “Güney Amerika” gezisini gerçeðe dönüþtürmek için 2009 Mart'ýnýn ikinci yarýsýnda yollara düþtüm. Ýlk duraðým Buenos Aires’ti. Tanýmadýðým halde beni bekleyen insanlarýn olduðu uzak bir kýtaya gidiyordum. Bu duygu beni rahatlatýyordu. Ýnternet üzerinde seyahat etmeyi seven insanlarýn birlikte oluþturduklarý bir site var. Ben yola çýkmadan birkaç hafta önce yolculuðumla ilgili bu siteye bir not býrakmýþtým. Notuma cevap geldi.Cevabýn yanýsýra kendileri ile birkaç hafta kalabileceðim konusunda davet almýþtým. Bu seyahate bundan daha güzel bir baþlangýç olamazdý. Arjantinli arkadaþlarým, Alicia ve Daniel’in misafirleri olacaktým. Alicia, beni havaalanýnda karþýladý. Birlikte onlarýn evine doðru yola koyulduk. Bilmediðim bir kýtada yeni bir maceraya baþlayacaktým. Heyecanlýydým! Hevesliydim! Tedirgindim!
Alicia ve Daniel'in evlerinin farklý bir havasý var. Eski bir binanýn içini kendileri restore etmiþler. Çok sayýda bitkinin olduðu, resim ve fotoðraflarla dolu bir ev.. Bu güzel evden birkaç fotoðrafý paylaþmak isterim.
Buenos Aires’teki bu güzel evde, yaklaþýk bir hafta kaldým. Yolculuðumun ilk duraðý olan bu kent, ayný zamanda son duraðým olacaktý. Yaklaþýk beþ ay sonra geri dönecektim.
Ýlk hevesle, kenti keþfetmeye baþladým. Bir günde yaklaþýk 10 kilometre yürüyerek Buones Aires’i genel hatlarý ile tanýma fýrsatým oldu. Kentle ilgili ilk gözlemlerim, çok geniþ caddeler, balkonlarýnda aðaç büyüklüðünde bitkiler olan çok yüksek apartmanlar ve çok büyük parklar… Büyük apartmanlar insaný rahatsýz etmiyor. Bunun nedeni caddelerin çok geniþ olmasý sanýrým.
Her yerde yüzyýllýk, belki de daha yaþlý aðaçlar var. Buradaki þehirleþme mükemmel gözüküyor. Kent, küçük kare þeklinde adacýklardan oluþmuþ. Ýnsanda gezmesi kolay bir þehir izlenimi veriyor. Ama bu kentte Latin duygusunu hissetmek pek kolay deðil.
Kent merkezinin, hafta sonlarý tamamiyle çehresinin deðiþtiði söyleniyor. Her yere küçük marketler kuruluyormuþ. Gördüklerimi, Buenos Aires muhabiriniz olarak paylaþacaðým!
Ýlk olarak buranýn þýk semtlerinden biri olan Recoletta’yý gezdim. Görgüsüzce yapýlan mezarlýðý da ziyaret ettim. Acayip bir ihtiþam var. Bunu anlamak zor. Ölülerin tabutlarýnýn içinde olduðu söylendi. Doðaya, çiçek, böcek olarak dönmek varken ancak küçük ev diye tanýmlayabileceðim yerlerde uykuya dalmak niye ki? Recoleta mezarlýðýnýn, etrafýnda çok sayýda kültür merkezi ve kafe var. Bu ünlüler mezarlýðýnýn yanýnda insanlar içkilerini yudumluyor.
Bu mezarlýkta yatan birçok ünlünün genellikle Arjantin tarihi içinde kötü üne sahip olduklarý da belirtildi. Ben onlarýn yalancýsýyým. Ayný mezarlýk içinde fakir insanlar da duvarýn üzerine açýlmýþ çekmecelerin içinde yatýyor. Zengin, fakir farký insanýn gözüne sokuluyor. Belli ki varlýklý insanlar sonsuzluk uykusuna yaþadýklarý yerde yatmayý tercih etmiþler.
Þehrin en eski ve turistik yerlerinden biri olan San Telmo, Buenos Aires ile ilk gerçek tanýþma yerim oldu. Çünkü, San Telmo bana, kentin diþi bir kent olduðunu hissettirdi. Burasý, kafeleri, iyi korunmuþ kolonyal binalarý, antika dükkanlarý, sokak gösterileri, tango yapýlan yerleri ve paket taþlý sokaklarý ile Buenos Aires’in en karakteristik yerlerinden biri.
Mate çayýný, Arjantin ve Uruguay’ýn geleneksel içkisi olarak tanýmlamak fazla olmaz. Çok farklý mate bardaklarý var.
Mate çayýný, geleneksel olarak birkaç kiþi tek bardaktan içiyor. Servis yapan kiþi mate çayýnýn üzerine su ilave ederek servis yapýyor. Servis yapýlan kiþi, mate bardaðýndaki suyu bitirene kadar içiyor. Tekrar sýcak su ilave ediliyor. Diðer kiþiye veriliyor. Mate, Paraguay, Arjantin, Uruguay ve Brezilya’nýn güneyinde çok yaygýnmýþ. Arjantin’de aþýrý et tüketimi var. Birçok lokantanýn vitrininde büyük ocaklarýn üzerinde çarmýha gerilmiþ hayvanlarý görmek sanki bir Buenos Aires klasiði..
Buna raðmen kalp krizi yaygýn deðil. Çünkü mate kolesterol düþürüyormuþ. Foça pazarýndan mate çayý alýnabileceðini de ilave etmek isterim. Bir baþka gözlemim, insanlarýn þiþman olmamasý ile ilgili. Belki de matenin metabolizma hýzlandýrýcý etkisi vardýr. Bu acý çayý içmeli mi acaba! :) Tüm dünya þiþmanlarken Arjantinlilerin bu kadar zayýf olmasý mateye baðlanabilir mi? Bildiðim bir þey, dünyada en çok estetik ameliyatýn yine de Buenos Aires'te yapýldýðý ile ilgili.
Bir baþka özel yer “Plaza de Mayo” (Mayýs Meydaný). Devlet baþkanlýk sarayýnýn bulunduðu “Kýrmýzý Ev” olarak da bilinen bu meydan, ülkenin tarihine en çok tanýklýk eden mekanlardan biri. Nice hükümetlerin kurulduðu, nice darbelerin yapýldýðý, Peronlar'ýn balkona çýkýp halka nice nutuklar attýðý meydan burasý. "Don't cry for me Argentina!"
Ancak bu meydanýn asýl önemi, askeri darbeler sýrasýnda çocuklarýný, kocalarýný kaybeden annelerin burada toplanarak seslerini duyurma çabalarýna tanýklýk etmesinden kaynaklanýyor. Mayýs meydanýnda anneler, yere çizilmiþ, beyaz baþörtüleri ile temsil ediliyor.
Arjantin'de kesintilerle 1976-1983 tarihleri arasýnda cunta yönetime el koymuþ. 24 Mart cuntanýn baþlangýcý. O gün Arjantin'de tatil ve birçok yerde anma toplantýlarý yapýlýyor. Bir çalýþmadan söz etmek isterim. Bu çalýþma o dönemde erkek kardeþi yok olan bir fotoðrafçýya ait. Bu fotoðrafçý önce aile fotoðraflarýnýn arasýndan, kayýp insanlarýn aileleri ile birlikte çektirdikleri fotoðraflarý bulmuþ. Daha sonra fotoðrafta yer alan (kayýp kiþinin dýþýnda) kiþilerin ayný yerde ayný pozda kaybolan bu kiþinin yerini boþ býrakarak tekrar çekmiþ. Çok büyük acýlar yaþandýðý belli. O dönemde birçok insan kaybolmuþ. Evler basýlmýþ, kitaplar yakýlmýþ. Bugün siyasal ve ekonomik olarak istikrarlý bir görüntü veren Arjantin’de sýklýkla kullanýlan bir deyimi de paylaþmak isterim. "Ni Olvido Ni Perdon" bunun anlamý "unutmayacaðýz ve affetmeyeceðiz".
Geçmiþte, bu güzel kentte hem siyasilerin hem de entelektüellerin toplandýðý, ateþli tartýþmalarýn yaþandýðý kafeler varmýþ. Bu kafelerden en ünlülerinden biri “Cafe Tortorini”. Þimdi eski geleneði sürdürmüyor ama bütün rehber kitaplarda gidilmesi gereken kafelerden biri olarak öneriliyor.
Buenos Aires’in simgesi olarak kabul edilen Obelisco heykelinden söz etmeden olmaz. Obelisco heykeli, 9 Temmuz Caddesi üzerinde yer alýyor. Dünyanýn en geniþ caddesi burasý. 140 metre geniþliðinde olduðu söylendi. Obelisco, Buenos Aires’i temsil eden büyük bir fallus. AIDS’e karþý halký uyarmak için zaman zaman üzerine prezervatif takýlýyormuþ. Bir kentin büyük bir fallusla sembolize edilmesinin altýnda hangi gerekçeler olduðunu merak etmedim desem yalan olur. “Neden" diye sorduðumda buna bir cevap olmadýðý belirtildi. Ancak, heykel yapýldýktan sonra ona bir anlam yüklemeye çalýþmýþlar. Tabii insanýn ilk aklýna gelen gücün temsil edilmesi olmuþ. Sadece Arjantinlilerin deðil benim de aklýma ilk gelen buydu.
Buenos Aires’te sirkle ile lisans düzeyinde eðitim olduðunu biliyor muydunuz? Arabalar kýrmýzý ýþýkta durduðu zaman sokak cambazý, gösterisini yeþil ýþýk yanana kadar yapýyor. Bana çok sempatik geldi. Genç öðrenciler bu sayede hem para kazanýyor hem de pratik yapma þansý buluyorlarmýþ. Yolun ortasýnda tek tekerlekli bisikletin üstündeyken tabak çeviren genç bir çocuðu hayal edin! Ders çalýþmanýn farklý yollarý olmalý: ))
Buones Aires'in ilginç semtlerinden biri de fakir Ýtalyan göçmenlerin ilk ayak bastýðý liman La Boca. Ýtalyanlar burayý La Plata ýrmaðýnýn aðýz kýsmý olarak gördükleri için “aðýz” anlamýna gelen La Boca demiþler. Rengarenk boyalý evler bile fakirliði gizleyemiyor.
Dünyanýn her tarafýndan gemilere doluþup gelen insanlar La Boca'yý mesken edinmiþler. Bu insanlarýn büyük çoðunluðu iþsiz güçsüzlerden oluþuyormuþ. Tango, bu sokaklarda doðmuþ. Farklý kültürlerden gelen bu insanlar tango müziðini yaratmýþlar. Deðiþik ezgilerin hoþ bir karýþýmý olan tango, zaman içinde Arjantin'de bir salgýn þeklinde dilden dile dolaþmaya baþlamýþ. Maço bir dans olan tangoda, bu hüzünlü müziðe eþlik ederek Arjantin kültürünün temelini oluþturmuþ.
La Boca'da, çok sayýda tango gösterilerinin yapýldýðý kafe var. Burasý gece güvenli olmadýðý için kafeler hava kararmadan kapanýyor.
Buenos Aires’te gençler arasýnda en yaygýn iþlerden biri köpek bakýcýlýðý. Köpek bakýcýlýðý deyip geçmeyin. 10-15 tane köpeði yürürken bile idare etmek çok zordur.
Bu kadar çok sayýda köpeði bisiklete binerken idare etmek imkansýz gibi düþünülebilir. Ýmkansýz olmadýðýnýn birebir tanýðýyým. Aldýklarý ücreti hak ettikleri kesin.
"Tigre de Delta" Buones Aires'e yarým saat mesafede bir yerleþim yeri. Büyük bir nehrin, ince kollarý ve çok sayýda küçük adasý var. Nehir oldukça çamurlu görünüyor. Bölgedeki tüm nehirlerin rengi kahverengiymiþ. Çok sayýda balýk olduðu da belirtildi. Sadece balýklar deðil insanlar da bu çamurlu suda keyifle yüzüyorlardý.
Tigre, çok yeþil bir bölge. Bitki örtüsü çok tanýdýk. Dünyanýn öbür ucundaki bitki örtüsünün tanýdýk olmasý tuhaf geldi bana.
Gördüklerimin yaný sýra yediklerimden de söz edebilirim. Tigre’de yediðimiz þeyler pek anlatýlmaya deðer deðil ama yine de kýsaca söz edeyim. Yemeðimiz mantý cinsi bir yemekti. Hamurlarýn içine peynir ve salam konmuþ üstüne de domates soslu koca et parçalarý yerleþtirilmiþti. Yedim demek yanlýþ olur. Sadece yemeðe çalýþtým. Bakalým et yemeklerine ne zaman alýþacaðým.
Buenos Aires’te ziyaret ettiðim bir baþka yer, ‘Puerto Modero’, eski liman bölgesi þimdi de þehrin en yeni yerleþim yeri. Buranýn çok yakýnýnda ‘Reserva Ecologica’ olarak adlandýrýlan korunmuþ bir bölge var. Ýlginçti ama çook sýcaktý. Herhalde unutmayacaðým þey iri sivri sinekler.
Daniel, Puerto Modero’da tek bir fotoðraf çekeceðini söyledi. "Neden" tek bir fotoðraf" dediðimde "el yapýmý bu kamera ile bir fotoðraf çekebilirim" dedi. Fotoðraf makinesini gördüðümde þaþkýnlýðýmý saklayamadým. Silindirik bir teneke kutu önünde küçük bir delik, deliðin karþýsýnda bir film varmýþ. Bu tarz kamera "pin hole kamera" olarak adlandýrýlýyormuþ. Daniel, bu tip fotoðraf makineleri ile olaðan üstü fotoðraflar çekiyor.
Merak edene web adresi
www.danieltubido.com.ar
Diðer bir web sitesi bu tarz çalýþma ile ilgili diðer bir web sitesi
www.pinholeday.org
Bir baþka web sitesi
http://Tallerdedanieltubioblogspot.com (Daniel’in öðrencilerinin web sitesi)
Bütün bunlara ilaveten, gittiðim Kübalý fotoðraf sanatçýsý, Abelardo Morell'in sergisinden söz etmek isterim. Bir odayý karanlýk oda gibi düþünmüþ. Dýþarýya açýlan küçük bir delik var. Dýþarýdaki görüntü deliðin karþýsýna düþen zemin üzerinde ters olarak elde ediliyor. Daha sonra, odanýn içinde hazýrladýðý kompozisyonla beraber bu görüntüyü baþka bir makine ile uzun süre pozluyor. Oldukça ilginçti benim için. Bu tarz çalýþma "Kamera Obscura" olarak adlandýrýlýyor.
Þimdilik benim karanlýk kutuma düþen bunlar... Kim bilir bundan sonra nelere tanýk olacaðým.
Mart 2009
Güzin TÜMER
"Güzin TÜMER" bütün yazýlarý için týklayýn...