Doç. Dr. B. Nazan Walpoth
Ýnternet oyun hastalýðý (internet gaming disorder)
Ýnternet baðýmlýlýðý gençler arasýnda ürkütücü bir þekilde yaygýnlaþmakta. Bu bakýmdan tehlike altýndaki gençleri erken fazda tanýmak önemlidir. Ýnternet oyun baðýmlýlýðý (internet gaming dýsorder) internet baðýmlýlýðýnýn özel bir formuna denir. Bu baðýmlýlýk özellikle genç erkeklerde görülmektedir. Ýnternette oynanabilen oyunlar, þans oyunlarý yanýnda internet sosyal paylaþým portallarý da bu gençler tarafýndan sýklýkla kullanýlmaktadýr. Alýþveriþ veya porno portallarý ise pek kullanýlmamaktadýr.
Baþta internetin sunduðu bu ortamda kiþi tarafýndan çok pozitif algýlanýr. Zamanla aþýrý baðýmlýlýk geliþir ve oyun oynama zorunluluðu hissedilir. Bu tür baðýmlýlýðýn gençlerin %1’inde olduðu tahmin edilmekte; gençlerin %10’nunun ise risk altýnda olduðu düþünülmektedir (7 ülkeyi kapsayan EU –NET-ADB Projesine göre). Bu araþtýrmaya katýlan 124 denek 4 gruba ayrýlmýþtýr:
A Tipi: Ýnternetin hapsinde bu yüzden arkadaþlarýný, okulunu, hobilerini ihmal etmekte. Ýnternete giremediðinde strese girmekte. Ýnternetin verdiði zararlara raðmen online aktivitelerini azaltamamakta. Bu sýnýfa týpta baðýmlý denmektedir.
B Tipi: Sosyal yönü çok geliþmiþ. Ýnternet ile veya internetsiz çok aktif biri. Her þeyin kontrolü altýnda olduðunu düþünmekte.
C Tipi: Ýnterneti çok kullanmakta ama internetin verdiði zararlarý (örn. Okul baþarýsýnýn düþmesi) kendi regüle edebilmekte.
D Tipi: Can sýkýntýsýndan Ýnterneti kullanmakta, baþka bir alternatif hobisi olmayan patolojik olarak oyun oynayan böylece zamanýný öldüren tip baðýmlýlar.
Baðýmlýlýk düzeyinde olmayan aþýrý internet kullanýmý bile gençlerin sosyopsikolojik geliþimini etkileyebilmektedir. Bu geçler agresif davranýþ, okul baþarýsýzlýðý ve sosyal güvensizlik ile göze çarpmaktadýrlar. Sýk olarak çeþitli korku hastalýklarý, depresyon ve dikkat eksikliði görülebilmektedir. Bu nedenle aþýrý internet kullanan gençlere okul baþarýlarý veya sosyal uyumsuzluk çekip çekmedikleri sorulmalýdýr.
Ne yapýlmalýdýr?
Bugün için kesin olarak internette geçen sürenin azaltýlmasý hedef alýnmaktadýr. Alkol baðýmlýlýðý tedavisindeki gibi total bir internet yasaðý uygulanmamaktadýr. Ayrýca gençlerin tekrar internet arkadaþlýklarýndan normal aktiviteleri birlikte yapabilecekleri arkadaþlýklara (yeniden) yönlendirilmesi de önemlidir. Konu hakkýndaki ilk yayýnlara göre grup içinde yapýlan davranýþ tedavisi oturumlarýnýn internet oyun baðýmlýlýðýnda faydalý olduðu görülmüþtür.
Çok bariz geliþim geriliklerinde ise gençlerin/çocuklarýn çocuk ya da gençlik psikoterapi uzmanlarýnca görülmesi gerektiði vurgulanýyor.
Dreier M. et al. Monatschr Kinderheilk 2014;162: 496-502
Doç. Dr. B. Nazan Walpoth
nazan.walpoth@insel.ch
Ýnternet baðýmlýlýðý gençler arasýnda ürkütücü bir þekilde yaygýnlaþmakta. Bu bakýmdan tehlike altýndaki gençleri erken fazda tanýmak önemlidir. Ýnternet oyun baðýmlýlýðý (internet gaming dýsorder) internet baðýmlýlýðýnýn özel bir formuna denir. Bu baðýmlýlýk özellikle genç erkeklerde görülmektedir. Ýnternette oynanabilen oyunlar, þans oyunlarý yanýnda internet sosyal paylaþým portallarý da bu gençler tarafýndan sýklýkla kullanýlmaktadýr. Alýþveriþ veya porno portallarý ise pek kullanýlmamaktadýr.
Baþta internetin sunduðu bu ortamda kiþi tarafýndan çok pozitif algýlanýr. Zamanla aþýrý baðýmlýlýk geliþir ve oyun oynama zorunluluðu hissedilir. Bu tür baðýmlýlýðýn gençlerin %1’inde olduðu tahmin edilmekte; gençlerin %10’nunun ise risk altýnda olduðu düþünülmektedir (7 ülkeyi kapsayan EU –NET-ADB Projesine göre). Bu araþtýrmaya katýlan 124 denek 4 gruba ayrýlmýþtýr:
A Tipi: Ýnternetin hapsinde bu yüzden arkadaþlarýný, okulunu, hobilerini ihmal etmekte. Ýnternete giremediðinde strese girmekte. Ýnternetin verdiði zararlara raðmen online aktivitelerini azaltamamakta. Bu sýnýfa týpta baðýmlý denmektedir.
B Tipi: Sosyal yönü çok geliþmiþ. Ýnternet ile veya internetsiz çok aktif biri. Her þeyin kontrolü altýnda olduðunu düþünmekte.
C Tipi: Ýnterneti çok kullanmakta ama internetin verdiði zararlarý (örn. Okul baþarýsýnýn düþmesi) kendi regüle edebilmekte.
D Tipi: Can sýkýntýsýndan Ýnterneti kullanmakta, baþka bir alternatif hobisi olmayan patolojik olarak oyun oynayan böylece zamanýný öldüren tip baðýmlýlar.
Baðýmlýlýk düzeyinde olmayan aþýrý internet kullanýmý bile gençlerin sosyopsikolojik geliþimini etkileyebilmektedir. Bu geçler agresif davranýþ, okul baþarýsýzlýðý ve sosyal güvensizlik ile göze çarpmaktadýrlar. Sýk olarak çeþitli korku hastalýklarý, depresyon ve dikkat eksikliði görülebilmektedir. Bu nedenle aþýrý internet kullanan gençlere okul baþarýlarý veya sosyal uyumsuzluk çekip çekmedikleri sorulmalýdýr.
Ne yapýlmalýdýr?
Bugün için kesin olarak internette geçen sürenin azaltýlmasý hedef alýnmaktadýr. Alkol baðýmlýlýðý tedavisindeki gibi total bir internet yasaðý uygulanmamaktadýr. Ayrýca gençlerin tekrar internet arkadaþlýklarýndan normal aktiviteleri birlikte yapabilecekleri arkadaþlýklara (yeniden) yönlendirilmesi de önemlidir. Konu hakkýndaki ilk yayýnlara göre grup içinde yapýlan davranýþ tedavisi oturumlarýnýn internet oyun baðýmlýlýðýnda faydalý olduðu görülmüþtür.
Çok bariz geliþim geriliklerinde ise gençlerin/çocuklarýn çocuk ya da gençlik psikoterapi uzmanlarýnca görülmesi gerektiði vurgulanýyor.
Dreier M. et al. Monatschr Kinderheilk 2014;162: 496-502
Doç. Dr. B. Nazan Walpoth
nazan.walpoth@insel.ch
"Doç. Dr. B. Nazan Walpoth" bütün yazýlarý için týklayýn...