Nurdan ÇAKIR TEZGÝN
Bir çaðdaþ sanat emekçisi; KUTLUÐ ATAMAN
Hayatýn her anýnýn sanatsal performans gerçeðiyle yaþanabileceði düþüncesi, ilk onu izleyince düþmüþtü yüreðime. Ve ondan sonrasýnda benim için hiçbir þey eskisi gibi ulaþýlmaz olmamýþtý. Yaþam dediðimiz bütünlüðün, gayri ciddi nesi varsa ters yüz edilmesi gereken bir hýrkaydý artýk. Kimi, neyi izlemiþtim ben? Semiha Berksoy’u mu yada onu görüp fark etmemi saðlayan Kutluð Ataman’ý mý...
Hangisiydi beni altüst eden, orada bulduðum kendimden kesitler miydi yoksa... Belleðime kazýnýp bu satýrlarý yazdýran hangisinin duruþuydu!
Belleði güçlü biri deðilim. Balýk hafýzalý olduðunu saklamayan biri olarak Kutluð Ataman ismi belleðime kazýnmýþsa, bunun üzerinde durmalýyým diyorum. Onu ilk, 97 Ýstanbul Bienali’nde ‘Semiha B. Unplugged’ kareleriyle tanýmýþtým. Zamansýz, duraðan karelerdi onlar, belgesel deðil, biyografi deðil, mitoloji ve hele kurgu hiç deðil...
Bienalin sergi mekanlarýndan Darphane-i Âmire’nin nem ve küf kokan atmosferini nasýl unuturum... Beþ saat deðilse de dört saate yakýn bir yürek tutulmasýydý o; Semiha Berksoy’un buruþuk derisinde izlemiþtim dünyanýn bir dolu karmaþasýný... Zamanýn durduðu ender anlardandý biteviye konuþan video kareleri. Kutluð Ataman’ýn video iþi.
Neydi sahi o? Ýllet olurdum bienallerin video kutularýna oysa! Makinelere baðlý kordon ve fiþe dayalý dýþavurumlara niçin gerek duyulduðunu anlayamazdým, hep teðet geçerdim video dolu sergi odacýklarýný. Ta ki Semiha Berksoy'un onca saat ne yaptýðýný merak edip perde karþýsýna geçene kadar... Dört saate yakýn kalmýþýmdýr orada, o çýlgýn buruþuk kadýnýn odasýnda. Kutluð Ataman’ýn kamerasý nasýl bir içe alýþtý ki, videoya olan soðuk bakýþýmý tepeden inme deðiþtirivermiþti. Kamerayý hissetmiyordunuz, Berksoy’un; insanýn bütün mahrem kalelerini ihlal eden duruþu öylesine gerçekti ki, karþýsýndakinin kamera deðil bir “karþý öz” olduðunu düþünüyordunuz. Biraz açmam gerekirse karþý özü þöyle tanýmlayabilirim; Semiha Berksoy’un içindeki Kutluð Ataman, Kutluð Ataman’ýn içindeki Semiha Berksoy! Baþka türlü olsa, o kareler benim balýk hafýzamý böylesine meþgul edemezdi.
Semiha Berksoy güçlü ve çok yönlü bir sanatçýydý lakin resimleri pek çekmezdi beni. Yaþamýnýn top yekünü bütünsellik içindeki küçük yürek kýpýrtýlarýydý beni ilgilendiren yaný. Resimlerindeki çizgisel naif çocuksuluk, renkleri keskin ve olduðu gibi kullanýþý nedense hep çocuk-küçük kýz imgesini canlý tutmuþtur bende. Bu da, adlandýramadýðým bir gülümseyiþ olmuþtur en fazla. Oysa; Ataman’ýn ‘Semiha B. Unplugged’ video iþi bambaþka bir Semiha imgesine dönüþmüþtü ki, sanatýn çok yüzlülüðünde buna da þaþýrmamak gerek. Berksoy’un sürekli konuþtuðu, ama ne anlattýðýnýn önemi olmayan konuþmalar silsilesi içinde; süreklilik yakalayan “olma hali” diyebilir miydik o saatler süren anlatýma! “Olma”, olgunlaþma gibi bir süreç miydi aslolan? Bilmiyorum. Bildiðim; Günümü iþgal etmeye hakký olan bir süreçti.
Bütün dert ve tasamýz “öz” ile. Kutluð Ataman “Ýçimdeki Düþman” demiþ son retrospektif nitelikli sergisine. Ýçimdeki düþman! Ýçimiz, özümüz...
Ýstanbul Modern , 10 Kasým 2010 - 6 Mart 2011 tarihleri arasýnda çaðdaþ sanatýn uluslararasý alandaki önemli isimlerinden Kutluð Ataman’ýn Türkiye’deki ilk retrospektif sergisine ev sahipliði yapýyor. Ýçimdeki Düþman baþlýklý sergi, sanatçýnýn kariyerinde yer etmiþ önemli video ve enstalasyonlarýný bir araya getiriyor. Serginin küratörü Levent Çalýkoðlu. Görsel uyarýcý olarak izlenilesi, gidilip görülesi demek yeterli.
Kutluð Ataman kimdir?
1961, Ýstanbul doðumlu olan sanatçý, Londra, Ýslamabad ve Ýstanbul’da yaþýyor ve çalýþýyor.
Galatasaray Lisesi’nden mezun olduktan sonra, Mimar Sinan Üniversitesi Sinema Televizyon Bölümü ve Sorbonne Üniversitesi Sinema Bölümü'nde eðitim gördü. Los Angeles Santa Monica College’dan sanat ve sosyal bilimler ön lisans diplomasý aldý. Lisans diplomasýný, Los Angeles’taki California Üniversitesi’nden (UCLA) aldý ve daha sonra güzel sanatlar yüksek lisans eðitimine yine California Üniversitesi’nde devam etti.
Kutluð Ataman kariyeri boyunca, Documenta (2002), Berlin (2001), São Paulo (2002), Ýstanbul (1997, 2003, 2007), Venedik (1999) bienalleri ve Tate Trienali’nin (2003) aralarýnda olduðu birçok uluslararasý sergide yer aldý. Ayrýca National Museum of 21st Century Arts, Roma (2010); Whitechapel Gallery, Londra (2010); 2009 Kültür Baþkenti, Linz (2009); Thomas Dane Gallery, Londra (2009); Ludwig Museum, Köln (2009); Lentos Museum, Avusturya (2009); Vancouver Art Gallery, Kanada (2008); The Orange County Museum of Art, California (2007); MuHKA, Belçika (2006); Artangel, Londra (2005); Museum of Contemporary Art, Sydney (2005); Serpentine Gallery, Londra (2002); Copenhagen Contemporary Art Centre, Danimarka (2002) gibi önemli galeri ve müzelerde de kiþisel sergiler açmýþtýr.
Sanatçýnýn çalýþmalarý MoMA, New York; Thyssen-Bornemisza Art Contemporary, Viyana; Dimitris Daskalopoulos Koleksiyonu, Atina ve Carnegie Museum, Pittsburgh baþta olmak üzere birçok önemli koleksiyonda yer almaktadýr. Sinema alanýnda ise ulusal ve uluslararasý arenada filmleri gösterilen Kutluð Ataman, Londra ve Moskova film festivallerinde yarýþmýþtýr. 2009 yýlýnda Uluslararasý Ýstanbul Film Festivali’nin jüri baþkanlýðýný üstlenmiþtir.
www.istanbulmodern.org
Nurdan ÇAKIR TEZGÝN
"Nurdan ÇAKIR TEZGÝN" bütün yazýlarý için týklayýn...
Hayatýn her anýnýn sanatsal performans gerçeðiyle yaþanabileceði düþüncesi, ilk onu izleyince düþmüþtü yüreðime. Ve ondan sonrasýnda benim için hiçbir þey eskisi gibi ulaþýlmaz olmamýþtý. Yaþam dediðimiz bütünlüðün, gayri ciddi nesi varsa ters yüz edilmesi gereken bir hýrkaydý artýk. Kimi, neyi izlemiþtim ben? Semiha Berksoy’u mu yada onu görüp fark etmemi saðlayan Kutluð Ataman’ý mý...
Hangisiydi beni altüst eden, orada bulduðum kendimden kesitler miydi yoksa... Belleðime kazýnýp bu satýrlarý yazdýran hangisinin duruþuydu!
Belleði güçlü biri deðilim. Balýk hafýzalý olduðunu saklamayan biri olarak Kutluð Ataman ismi belleðime kazýnmýþsa, bunun üzerinde durmalýyým diyorum. Onu ilk, 97 Ýstanbul Bienali’nde ‘Semiha B. Unplugged’ kareleriyle tanýmýþtým. Zamansýz, duraðan karelerdi onlar, belgesel deðil, biyografi deðil, mitoloji ve hele kurgu hiç deðil...
Bienalin sergi mekanlarýndan Darphane-i Âmire’nin nem ve küf kokan atmosferini nasýl unuturum... Beþ saat deðilse de dört saate yakýn bir yürek tutulmasýydý o; Semiha Berksoy’un buruþuk derisinde izlemiþtim dünyanýn bir dolu karmaþasýný... Zamanýn durduðu ender anlardandý biteviye konuþan video kareleri. Kutluð Ataman’ýn video iþi.
Neydi sahi o? Ýllet olurdum bienallerin video kutularýna oysa! Makinelere baðlý kordon ve fiþe dayalý dýþavurumlara niçin gerek duyulduðunu anlayamazdým, hep teðet geçerdim video dolu sergi odacýklarýný. Ta ki Semiha Berksoy'un onca saat ne yaptýðýný merak edip perde karþýsýna geçene kadar... Dört saate yakýn kalmýþýmdýr orada, o çýlgýn buruþuk kadýnýn odasýnda. Kutluð Ataman’ýn kamerasý nasýl bir içe alýþtý ki, videoya olan soðuk bakýþýmý tepeden inme deðiþtirivermiþti. Kamerayý hissetmiyordunuz, Berksoy’un; insanýn bütün mahrem kalelerini ihlal eden duruþu öylesine gerçekti ki, karþýsýndakinin kamera deðil bir “karþý öz” olduðunu düþünüyordunuz. Biraz açmam gerekirse karþý özü þöyle tanýmlayabilirim; Semiha Berksoy’un içindeki Kutluð Ataman, Kutluð Ataman’ýn içindeki Semiha Berksoy! Baþka türlü olsa, o kareler benim balýk hafýzamý böylesine meþgul edemezdi.
Semiha Berksoy güçlü ve çok yönlü bir sanatçýydý lakin resimleri pek çekmezdi beni. Yaþamýnýn top yekünü bütünsellik içindeki küçük yürek kýpýrtýlarýydý beni ilgilendiren yaný. Resimlerindeki çizgisel naif çocuksuluk, renkleri keskin ve olduðu gibi kullanýþý nedense hep çocuk-küçük kýz imgesini canlý tutmuþtur bende. Bu da, adlandýramadýðým bir gülümseyiþ olmuþtur en fazla. Oysa; Ataman’ýn ‘Semiha B. Unplugged’ video iþi bambaþka bir Semiha imgesine dönüþmüþtü ki, sanatýn çok yüzlülüðünde buna da þaþýrmamak gerek. Berksoy’un sürekli konuþtuðu, ama ne anlattýðýnýn önemi olmayan konuþmalar silsilesi içinde; süreklilik yakalayan “olma hali” diyebilir miydik o saatler süren anlatýma! “Olma”, olgunlaþma gibi bir süreç miydi aslolan? Bilmiyorum. Bildiðim; Günümü iþgal etmeye hakký olan bir süreçti.
Bütün dert ve tasamýz “öz” ile. Kutluð Ataman “Ýçimdeki Düþman” demiþ son retrospektif nitelikli sergisine. Ýçimdeki düþman! Ýçimiz, özümüz...
Ýstanbul Modern , 10 Kasým 2010 - 6 Mart 2011 tarihleri arasýnda çaðdaþ sanatýn uluslararasý alandaki önemli isimlerinden Kutluð Ataman’ýn Türkiye’deki ilk retrospektif sergisine ev sahipliði yapýyor. Ýçimdeki Düþman baþlýklý sergi, sanatçýnýn kariyerinde yer etmiþ önemli video ve enstalasyonlarýný bir araya getiriyor. Serginin küratörü Levent Çalýkoðlu. Görsel uyarýcý olarak izlenilesi, gidilip görülesi demek yeterli.
Kutluð Ataman kimdir?
1961, Ýstanbul doðumlu olan sanatçý, Londra, Ýslamabad ve Ýstanbul’da yaþýyor ve çalýþýyor.
Galatasaray Lisesi’nden mezun olduktan sonra, Mimar Sinan Üniversitesi Sinema Televizyon Bölümü ve Sorbonne Üniversitesi Sinema Bölümü'nde eðitim gördü. Los Angeles Santa Monica College’dan sanat ve sosyal bilimler ön lisans diplomasý aldý. Lisans diplomasýný, Los Angeles’taki California Üniversitesi’nden (UCLA) aldý ve daha sonra güzel sanatlar yüksek lisans eðitimine yine California Üniversitesi’nde devam etti.
Kutluð Ataman kariyeri boyunca, Documenta (2002), Berlin (2001), São Paulo (2002), Ýstanbul (1997, 2003, 2007), Venedik (1999) bienalleri ve Tate Trienali’nin (2003) aralarýnda olduðu birçok uluslararasý sergide yer aldý. Ayrýca National Museum of 21st Century Arts, Roma (2010); Whitechapel Gallery, Londra (2010); 2009 Kültür Baþkenti, Linz (2009); Thomas Dane Gallery, Londra (2009); Ludwig Museum, Köln (2009); Lentos Museum, Avusturya (2009); Vancouver Art Gallery, Kanada (2008); The Orange County Museum of Art, California (2007); MuHKA, Belçika (2006); Artangel, Londra (2005); Museum of Contemporary Art, Sydney (2005); Serpentine Gallery, Londra (2002); Copenhagen Contemporary Art Centre, Danimarka (2002) gibi önemli galeri ve müzelerde de kiþisel sergiler açmýþtýr.
Sanatçýnýn çalýþmalarý MoMA, New York; Thyssen-Bornemisza Art Contemporary, Viyana; Dimitris Daskalopoulos Koleksiyonu, Atina ve Carnegie Museum, Pittsburgh baþta olmak üzere birçok önemli koleksiyonda yer almaktadýr. Sinema alanýnda ise ulusal ve uluslararasý arenada filmleri gösterilen Kutluð Ataman, Londra ve Moskova film festivallerinde yarýþmýþtýr. 2009 yýlýnda Uluslararasý Ýstanbul Film Festivali’nin jüri baþkanlýðýný üstlenmiþtir.
www.istanbulmodern.org
Nurdan ÇAKIR TEZGÝN
"Nurdan ÇAKIR TEZGÝN" bütün yazýlarý için týklayýn...