Zuhal ÖZÜGÜL
BERLÝN’ÝN PERGAMON’U
M.S.129 yýlýnda Pergamon kenti güzel bir Nisan gününe yavaþ yavaþ uyanýyor. Gecenin koyu maviliði yerini canlý bir aydýnlýða býrakýyor. Kuþlar cývýldamaya baþlýyor. Uzakta havlayan bir köpek duyuluyor. Bir bebek gülüyor. Gece pýrýldayan kandiller yavaþ yavaþ sönüyor. Kentte hummalý bir faaliyet var bugün. Ýmparator Hadrian, inþa ettirdiði binalarý görmeye gelecek. Pergamon halký imparatorlarýný selamlayacak ve sonra birlikte on bin kiþilik tiyatroya gidecekler. Göz alabildiðine uzanan verimli topraklar, yemyeþil aðaçlar, ormanlar ve taa uzakta görünen deniz. Ýmparatoru beklerken, aþaðýdan gelen Diyonizos Alayý’ný halk sevinçle izliyor. Kadýnlý erkekli en güzel ve renkli giysilerini giymiþler. Ýki kýz çocuðunun bu eðlence hiç de ilgisini çekmiyor. Beþ taþ oynamayý sürdürüyorlar. Halk, imparator Hadrian’ý coþkuyla selamlýyor.
Tüm bu muhteþem görüntü, Berlin Pergamon Müzesi’nde izleniyor.
Yadegar Asisi isminde bir sanatçý yýllardýr hayali olan bu düþüncesini nihayet gerçekleþtirdiði için açýlýþta sevinçle alkýþlýyor ve alkýþlanýyor. Y.Asisi bir panorama sanatçýsý. Arizona ormanlarýný, Mount Everest’i, kiliseleri, tarihi binalarý panorama olarak gerçekleþtiriyor. Ancak Pergamon’un onda bir anýsý var. 1960 yýlýnda 10 yaþýnda bir çocuk, müzeyi gezdikten sonra yüzünde hayret ve sevinç ifadesi, müzenin önünde resim çektiriyor. Bugün 56 yaþýndaki Asisi, aklýndan hiç çýkmayan Pergamon’a bu çalýþmasýyla bir saygý sunuyor ayný zamanda.
Bu çalýþmaya 5 yýl önce baþlýyor. Önce 50 kiþi ona yardým ediyor, bu sayý gittikçe artýyor. Neyse, sondan baþlayalým.
Müzenin giriþinde 25m. yüksekliðinde, çevresi 100m’yi bulan silindir þeklinde bir perde karþýlýyor. Kent, aþaðýdan yukarýya doðru görülüyor önce. Çepeçevre 360 derece sanal görüþ için tam ortaya yerleþtirilen 30m. yüksekliðindeki izleme kulesinden, 10 dakika bu kenti izliyor ziyaretçi. Ýçlerinden biri, “izlemiyordum, içerdeydim, onlarla birlikteydim” diyor.
Asisi Bergama’da, 15m yüksekliðinde kurduðu bir kuleden, o zamanki giysilerle deðiþik yerlere yerleþtirdiði 50 figüraný, kalýntýlarý, aðaçlarý, taþlarý, tek tek fotoðraflýyor. Tam elli bin fotoðraf çekiyor. Bilgisayar ve tekniðin yardýmýyla, bunlarý birleþtiriyor. Asýrlardýr, yalnýz ve terk edilmiþ olarak duran bir yýkýntý canlanýyor. Bir ziyaretçi, “hep kalýntý olarak izlerken acaba aslý nasýldýr diye merak ederdim. Nihayet gerçek olarak karþýmda duruyor” diye hayranlýkla söz ediyor. Asisi: “Ben bir sanatçýyým, bilim insaný deðilim. Ancak, olmayaný ve eksiði yine bilimin verilerine dayanarak tamamladým. Heykelleri bembeyaz izleriz, oysa onlar renklidir. Giysileri, kalýntýlarda bulunan objelere göre renklendirdim” O zaman her taraf yemyeþildi. Tepeler, daðlar ormanlýktý. Dereler akýyordu. Seksen bin kiþi yaþýyordu kentte. Dar sokaklarý, heykel atölyelerini, pazarýn gürültüsünü, tartýþan insanlarý, kedileri bile unutmamýþ. Athena Tapýnaðý’na ve ünlü kütüphaneye de uðruyoruz. Ýmparator Hadrian gittikten sonra tiyatroyu temizleyenleri görüyoruz. Bir ziyaretçi: “O kadar heyecanlandým ki atlayýp onlara karýþmak istedim”
Müze müdürü: “Bu muhteþem gösteri nedeniyle, daha önce sergileyemediðimiz tüm heykel ve objeleri de sunuyoruz. Müzeyi gezmek harika bir yaþanmýþlýk olacak. Evet, 18 Avro’ya tepe tepe geziliyor.
Müze, yalnýz Pergamon buluntularý için inþa ediliyor. 1878-1886 yýllarý arasýnda Bergama’da, Alman Carl Humann adýnda bir mühendis gün yüzüne çýkarýyor bu antik kenti. Almanya’nýn, düþman komþularý Ýtalya ve Fransa’ya caka sattýðý bir olay oluyor. (Beldemizde çýkan buluntular müze bodrumlarýnda çürürken... bir müze bile yapmaya ilgisizken… Of aman of)
Sergi/panorama bir yýl sürecek. Müzenin önünde uzuuun kuyruklar oluþuyor. Avrupa’dan, Amerika’dan gruplar þimdiden yer ayýrtýyor. Berlin turizmde gelirini kat kat arttýracak. Oteller, restoranlar baþta olmak üzere her “esnaf” yüzde yüz kazanacak.
Sergi Eylül 2011’de açýldý. O zamandan beri Türkiye yazýlý ve görsel medyasýnda, bu konuda bir tek habere rastlamadým. Haberleri mi yok, önemsemiyorlar mý, sanki çok daha önemli haberler varmýþ gibi. Peki, Bergama yetkilileri, halký, turizmcileri, esnafý ne diyor. Çok merak ediyorum. Bence, Bergama’nýn komþularý; baþta Ýzmir, Balýkesir, Manisa olmak üzere Ayvalýk, Burhaniye, Soma, Kýnýk, Dikili, Aliaða, Foça ve sayamadýðýmýz diðerleri. O çaðlarda nasýl birlik olurken þimdi de bu gösterinin Bergama’da yapýlmasý için maddi ve manevi dayanýþmaya girin. Bilin ki herkes bundan kârlý çýkacak.
Asisi, “her þey yerinde güzel. Bu gösteri de topraðýnda çok daha deðerlenecek” diyor ve bize mesaj gönderiyor.
Zuhal ÖZÜGÜL
"Zuhal ÖZÜGÜL" bütün yazýlarý için týklayýn...
M.S.129 yýlýnda Pergamon kenti güzel bir Nisan gününe yavaþ yavaþ uyanýyor. Gecenin koyu maviliði yerini canlý bir aydýnlýða býrakýyor. Kuþlar cývýldamaya baþlýyor. Uzakta havlayan bir köpek duyuluyor. Bir bebek gülüyor. Gece pýrýldayan kandiller yavaþ yavaþ sönüyor. Kentte hummalý bir faaliyet var bugün. Ýmparator Hadrian, inþa ettirdiði binalarý görmeye gelecek. Pergamon halký imparatorlarýný selamlayacak ve sonra birlikte on bin kiþilik tiyatroya gidecekler. Göz alabildiðine uzanan verimli topraklar, yemyeþil aðaçlar, ormanlar ve taa uzakta görünen deniz. Ýmparatoru beklerken, aþaðýdan gelen Diyonizos Alayý’ný halk sevinçle izliyor. Kadýnlý erkekli en güzel ve renkli giysilerini giymiþler. Ýki kýz çocuðunun bu eðlence hiç de ilgisini çekmiyor. Beþ taþ oynamayý sürdürüyorlar. Halk, imparator Hadrian’ý coþkuyla selamlýyor.
Tüm bu muhteþem görüntü, Berlin Pergamon Müzesi’nde izleniyor.
Yadegar Asisi isminde bir sanatçý yýllardýr hayali olan bu düþüncesini nihayet gerçekleþtirdiði için açýlýþta sevinçle alkýþlýyor ve alkýþlanýyor. Y.Asisi bir panorama sanatçýsý. Arizona ormanlarýný, Mount Everest’i, kiliseleri, tarihi binalarý panorama olarak gerçekleþtiriyor. Ancak Pergamon’un onda bir anýsý var. 1960 yýlýnda 10 yaþýnda bir çocuk, müzeyi gezdikten sonra yüzünde hayret ve sevinç ifadesi, müzenin önünde resim çektiriyor. Bugün 56 yaþýndaki Asisi, aklýndan hiç çýkmayan Pergamon’a bu çalýþmasýyla bir saygý sunuyor ayný zamanda.
Bu çalýþmaya 5 yýl önce baþlýyor. Önce 50 kiþi ona yardým ediyor, bu sayý gittikçe artýyor. Neyse, sondan baþlayalým.
Müzenin giriþinde 25m. yüksekliðinde, çevresi 100m’yi bulan silindir þeklinde bir perde karþýlýyor. Kent, aþaðýdan yukarýya doðru görülüyor önce. Çepeçevre 360 derece sanal görüþ için tam ortaya yerleþtirilen 30m. yüksekliðindeki izleme kulesinden, 10 dakika bu kenti izliyor ziyaretçi. Ýçlerinden biri, “izlemiyordum, içerdeydim, onlarla birlikteydim” diyor.
Asisi Bergama’da, 15m yüksekliðinde kurduðu bir kuleden, o zamanki giysilerle deðiþik yerlere yerleþtirdiði 50 figüraný, kalýntýlarý, aðaçlarý, taþlarý, tek tek fotoðraflýyor. Tam elli bin fotoðraf çekiyor. Bilgisayar ve tekniðin yardýmýyla, bunlarý birleþtiriyor. Asýrlardýr, yalnýz ve terk edilmiþ olarak duran bir yýkýntý canlanýyor. Bir ziyaretçi, “hep kalýntý olarak izlerken acaba aslý nasýldýr diye merak ederdim. Nihayet gerçek olarak karþýmda duruyor” diye hayranlýkla söz ediyor. Asisi: “Ben bir sanatçýyým, bilim insaný deðilim. Ancak, olmayaný ve eksiði yine bilimin verilerine dayanarak tamamladým. Heykelleri bembeyaz izleriz, oysa onlar renklidir. Giysileri, kalýntýlarda bulunan objelere göre renklendirdim” O zaman her taraf yemyeþildi. Tepeler, daðlar ormanlýktý. Dereler akýyordu. Seksen bin kiþi yaþýyordu kentte. Dar sokaklarý, heykel atölyelerini, pazarýn gürültüsünü, tartýþan insanlarý, kedileri bile unutmamýþ. Athena Tapýnaðý’na ve ünlü kütüphaneye de uðruyoruz. Ýmparator Hadrian gittikten sonra tiyatroyu temizleyenleri görüyoruz. Bir ziyaretçi: “O kadar heyecanlandým ki atlayýp onlara karýþmak istedim”
Müze müdürü: “Bu muhteþem gösteri nedeniyle, daha önce sergileyemediðimiz tüm heykel ve objeleri de sunuyoruz. Müzeyi gezmek harika bir yaþanmýþlýk olacak. Evet, 18 Avro’ya tepe tepe geziliyor.
Müze, yalnýz Pergamon buluntularý için inþa ediliyor. 1878-1886 yýllarý arasýnda Bergama’da, Alman Carl Humann adýnda bir mühendis gün yüzüne çýkarýyor bu antik kenti. Almanya’nýn, düþman komþularý Ýtalya ve Fransa’ya caka sattýðý bir olay oluyor. (Beldemizde çýkan buluntular müze bodrumlarýnda çürürken... bir müze bile yapmaya ilgisizken… Of aman of)
Sergi/panorama bir yýl sürecek. Müzenin önünde uzuuun kuyruklar oluþuyor. Avrupa’dan, Amerika’dan gruplar þimdiden yer ayýrtýyor. Berlin turizmde gelirini kat kat arttýracak. Oteller, restoranlar baþta olmak üzere her “esnaf” yüzde yüz kazanacak.
Sergi Eylül 2011’de açýldý. O zamandan beri Türkiye yazýlý ve görsel medyasýnda, bu konuda bir tek habere rastlamadým. Haberleri mi yok, önemsemiyorlar mý, sanki çok daha önemli haberler varmýþ gibi. Peki, Bergama yetkilileri, halký, turizmcileri, esnafý ne diyor. Çok merak ediyorum. Bence, Bergama’nýn komþularý; baþta Ýzmir, Balýkesir, Manisa olmak üzere Ayvalýk, Burhaniye, Soma, Kýnýk, Dikili, Aliaða, Foça ve sayamadýðýmýz diðerleri. O çaðlarda nasýl birlik olurken þimdi de bu gösterinin Bergama’da yapýlmasý için maddi ve manevi dayanýþmaya girin. Bilin ki herkes bundan kârlý çýkacak.
Asisi, “her þey yerinde güzel. Bu gösteri de topraðýnda çok daha deðerlenecek” diyor ve bize mesaj gönderiyor.
Zuhal ÖZÜGÜL
"Zuhal ÖZÜGÜL" bütün yazýlarý için týklayýn...