Tayfun ÖZKAYA
BHOPAL FELAKETÝNDEN NE ÖÐRENECEÐÝZ?
Tayfun Özkaya / 2.12.2011
Bundan 27 yýl önce 2 Aralýk 1984’de Hindistan’ýn Madhya Pradesh eyaletinde Bhopal’de Amerikan Union Carbide þirketine ait tarým ilacý fabrikasýnda büyük bir gaz kaçaðý oldu. Eyalet hükümeti çevrede yaþayan 3787 kiþinin derhal öldüðünü bildirdi. Haftalar içinde 3000 daha sonra ise 8000 kiþinin öldüðü bildirildi. Toplam ölümler 15 bine dayandý. Yaralýlarýn sayýsýnýn 558 125 olduðu bildirildi. Bunlarýn 38 478’inin geçici engelli olduðu, 3900’ünün ise ciddi ve sürekli engelli kaldýðý saptandý. Bu felaketin Çernobil’den daha bile çok etkileri olduðu yorumlarý yapýldý.
Hindistan’da kurulu bu þirketin %49’u devlete aitti. Union Carbide þirketi 2001 yýlýnda Dow Chemical tarafýndan satýn alýndý. Yeni þirket bu olayla ilgili sorumluluk yüklenmeyeceðini açýklýyor. Hindistan Hükümeti Union Carbide’den 3,3 milyar dolar tazminat talep etti. Daha sonra 470 milyon dolara anlaþtýlar. Hayatta kalanla kiþi baþýna sadece 500 dolar düþtüðü hesaplanýyor. Konu için açýlan dava ancak geçen sene 2010 yýlýnda sonuçlandý ve hepsi de Hintli olan yerel yöneticilerden sekiz kiþi ikiþer yýl hapse ve her biri 2000 dolar para ödemeye mahkûm edildiler. Oldukça hafif atlattýklarý söylenebilir. Þirketin Amerikalý Genel Müdürü bir daha hiç Hindistan’a dönmedi ve hiçbir ceza almadý.
Union Carbide patlamanýn bir sabotaj sonucu olduðunu iddia etti. Ancak patlama öncesi birçok kazalar meydana gelmiþti ve 1984’de güvenlik sistemlerinin çalýþmadýðý ileri sürüldü. Greenpeace tarafýndan kazadan 20 yýl sonra bölgede yapýlan bir araþtýrmada toprakta normalin 6 milyar katý toksik madde bulundu.
Bitkileri böceklerden kurtarmak için yapýlan ilaç fabrikasý böcekler kadar insanlarý da öldürdü ve yaraladý. Tarým ilaçlarýnýn kullanýmý nedeniyle dünya’da kaç kiþinin hasta olup öldüðü ise tam olarak bilinemiyor. Aslýnda kimyasal tarým ilaçlarýndan kurtulabiliriz.
Diðer yandan ülkemizde Marmara’da bazý yörelerin toksik maddelerin depolanacaðý alanlar olarak belirleneceðini duyuyoruz. Bhopal felaketi þirketlerin gereken önlemleri tam olarak almadýðýný ve bir kaza olduðunda ortadan kaybolmaya çalýþtýklarýný gösteriyor.
Tayfun ÖZKAYA
"Tayfun ÖZKAYA" bütün yazýlarý için týklayýn...
Tayfun Özkaya / 2.12.2011
Bundan 27 yýl önce 2 Aralýk 1984’de Hindistan’ýn Madhya Pradesh eyaletinde Bhopal’de Amerikan Union Carbide þirketine ait tarým ilacý fabrikasýnda büyük bir gaz kaçaðý oldu. Eyalet hükümeti çevrede yaþayan 3787 kiþinin derhal öldüðünü bildirdi. Haftalar içinde 3000 daha sonra ise 8000 kiþinin öldüðü bildirildi. Toplam ölümler 15 bine dayandý. Yaralýlarýn sayýsýnýn 558 125 olduðu bildirildi. Bunlarýn 38 478’inin geçici engelli olduðu, 3900’ünün ise ciddi ve sürekli engelli kaldýðý saptandý. Bu felaketin Çernobil’den daha bile çok etkileri olduðu yorumlarý yapýldý.
Hindistan’da kurulu bu þirketin %49’u devlete aitti. Union Carbide þirketi 2001 yýlýnda Dow Chemical tarafýndan satýn alýndý. Yeni þirket bu olayla ilgili sorumluluk yüklenmeyeceðini açýklýyor. Hindistan Hükümeti Union Carbide’den 3,3 milyar dolar tazminat talep etti. Daha sonra 470 milyon dolara anlaþtýlar. Hayatta kalanla kiþi baþýna sadece 500 dolar düþtüðü hesaplanýyor. Konu için açýlan dava ancak geçen sene 2010 yýlýnda sonuçlandý ve hepsi de Hintli olan yerel yöneticilerden sekiz kiþi ikiþer yýl hapse ve her biri 2000 dolar para ödemeye mahkûm edildiler. Oldukça hafif atlattýklarý söylenebilir. Þirketin Amerikalý Genel Müdürü bir daha hiç Hindistan’a dönmedi ve hiçbir ceza almadý.
Union Carbide patlamanýn bir sabotaj sonucu olduðunu iddia etti. Ancak patlama öncesi birçok kazalar meydana gelmiþti ve 1984’de güvenlik sistemlerinin çalýþmadýðý ileri sürüldü. Greenpeace tarafýndan kazadan 20 yýl sonra bölgede yapýlan bir araþtýrmada toprakta normalin 6 milyar katý toksik madde bulundu.
Bitkileri böceklerden kurtarmak için yapýlan ilaç fabrikasý böcekler kadar insanlarý da öldürdü ve yaraladý. Tarým ilaçlarýnýn kullanýmý nedeniyle dünya’da kaç kiþinin hasta olup öldüðü ise tam olarak bilinemiyor. Aslýnda kimyasal tarým ilaçlarýndan kurtulabiliriz.
Diðer yandan ülkemizde Marmara’da bazý yörelerin toksik maddelerin depolanacaðý alanlar olarak belirleneceðini duyuyoruz. Bhopal felaketi þirketlerin gereken önlemleri tam olarak almadýðýný ve bir kaza olduðunda ortadan kaybolmaya çalýþtýklarýný gösteriyor.
Tayfun ÖZKAYA
"Tayfun ÖZKAYA" bütün yazýlarý için týklayýn...