Tarih kokulu antik kent: ASSOS / Iþýk Teoman
Iþýk Teoman

Iþýk Teoman

Tarih kokulu antik kent: ASSOS



-Bölgede bulunan çok sayýda antik yerleþim merkezinin en önemlilerinden birisi olan Assos, ünlü filozof Aristo'nun burada evlenmeye karar vermesine neden olacak kadar güzellikleri barýndýrýyor.

-Ayvacýk ilçesini dolanarak geldiðimiz bu tarih kokulu kentten Küçükkuyu yolunu takip ederek evimize döndük. Ormanlarýn yeþiliyle baþlattýðýmýz yolculuðumuzu, denizin mavisine boyanarak ve içimize sindirip minik þiþelere doldurduðumuz iyot kokusuyla sonlandýrdýk.


Hafta sonu günübirlik gidebileceðimiz yer bulmak amacýyla, Ayþe ile birlikte harita üzerinde gezinirken, onlarca kez gittiðimiz ve her seferinde büyük keyif aldýðýmýz Assos’ta karar kýldýk yine… Ýzmir’den bir hayli uzak olmasý biraz gözümüzü korkuttu ama sabah erkenden yola çýkýldýðýnda bir sorun yok. Bu tarih ötesi kent insaný öylesine büyülüyor ki, Assos’a gitmeye, kalmaya ve gezmeye deðer. Assos’a her mevsim gidilebilir, çünkü dört mevsim de farklý güzellikler barýndýrýyor. Havalar serinledi; bu kez çadýr kurmadan, günübirlik tadýna varacaðýz Assos’un…


Önde Assos'a kadar uzanan sahil kanca gibi elini uzatmýþ karþýda Midilli Adasýný yakalayacak gibi


Boyozlarý soðutmadýk

Sabahýn alaca karanlýðýnda yola koyulduk, daha güneþin doðmasýna saatler var. Neyse ki, unlu mamul satan mekanlar çok erken üretime baþlýyor, sýcacýk boyozlarýmýzý aldýk. Kahvaltý için en uygun ortam Menemen’e varmadan önce Buruncuk mevkiinde. Gözümüze kestirdiðimiz bir kahvenin önüne aracýmýzý park ettik, garsondan kendimize büyük birer bardak çay istedik. Boyozlarýmýz soðumadan, sabahýn serinliðinde nefis bir kahvaltý ettik. Kahvaltýnýn ardýndan buz gibi akan çeþme suyunda elimizi yüzümüzü yýkayýp yola koyulduk. Assos’a ulaþmak için önümüzde daha çok uzun bir yol var. Bergama sapaðýndan dönünce, Ovacýk altýn madeninden çýkan toprak kalýntýlarýnýn üzerinde yükselen zeytin aðaçlarý hemen dikkat çekiyor.


Limana ulaþmak için aracý yol üzerinde park etmek gerekiyor


Ayvacýk’ta olur, Küçükkuyu’da

Dikili giriþi, Altýnova derken asfalt yollar altýmýzdan kayýp gidiyor. Ayvalýk civarýnda fabrikalarýn bacalarýndan yayýlan zeytinyaðý kokusunu ciðerlerimize doldurduk. Burhaniye’yi geçtikten sonra Kaz Daðlarý’ndaki keskin rampayý týrmanýrken, köylülerin zeytinyaðý, zeytin, fýndýk, fýstýk, kuru kayýsý, kuru incir ve mevsim meyvelerinin satýþýnýn da yapýldýðý manzaralý bir kýr kahvesinde uzun ve derin soluklu bir mola verdik. Çaylarýmýzý yudumladýk sabah erken kahvaltý ettiðimiz için karnýmýz tekrar acýkmaya baþladý. Tezgahlardan biraz çerez satýn aldýk, atýþtýrýp açlýðýmýzý yatýþtýrdýk, kýsa bir süre sonra da Ayvacýk ilçesine ulaþtýk. Ayvacýk, eski yapý ve beton binalarýn karýþýmýyla köy ve kasaba arasýnda kalmýþ bir ilçe ama çevresi ormanlar ile kaplý yemyeþil. Assos’a Küçükkuyu’dan da gidilebilir, Ayvacýk’tan da. Ayvacýk’tan biraz daha uzun oluyor. Ayvacýk gidiþi yeþil örtü, Küçükkuyu mevkii ise mavi örtü, her ikisi de güzel mi güzel…


Antik limandaki rengarenk görüntüler sergileyen tekneler ve karþý plandaki taþ binalarýn görüntüsü öyle keyif veriyor ki insan buradan ayrýlmak istemiyor


Aristo’nun iþine bak

Assos doða ile tarihin iç içe geçtiði, insaný büyüleyen antik bir kent. Yüzyýllarca önce, özellikle Ege’deki adalardan bu bölgeye göç olduðu düþünülüyor. Assos’a daha çok Midilli’den göç olmuþ. Çünkü Assos ile Midilli Adasý neredeyse burun buruna. Assos’a ulaþýldýðýnda hemen karþýsýndaki görkemli Midilli Adasý geleni gideni gözlüyor. Gelmiþ geçmiþ en büyük filozoflardan Aristo’nun hayatýnýn önemli bir dönemini burada geçirdiðini öðreniyoruz. Hatta burada bir felsefe okulu kurmuþ ve iþletmiþ. Amacýnýn da Eflatun’un ünlü eseri “Devlet”te sözünü ettiði ideal devlet þeklini hayata geçirmeyi planlamýþ. Aristo, Atina’dan kalkýp buralara kadar gelmiþ. Yazýlanlardan öðreniyoruz ki, Aristo, dönemin yöneticilerinden birinin kuzeniyle evlenmiþ ve bir de kýzý olmuþ. Assos’u daha sonra Persler ele geçirmiþ ve kenti yaðmalamýþ, ardýndan da Ýskender Perslerle savaþmýþ,Romalýlar ve Bizanslýlar derken Osmanlýlarýn egemenliði altýna girmiþ.




Behramkele'de büyük kentlerin gürültüsünden kaçanlar taþ evleri restore ettiriyor ve güzellikler ortaya çýkýyor


Taþ evler insaný ürkütüyor

Bu gezi bir miktar tarih kokacak, çünkü adým atýlan her karýþ alanda tarih yatýyor. Taþý topraðý bir hazine, bölge tarihi yapýlardan kalan taþlar ve kalýntýlar ile kaplanmýþ. Hemen giriþte bizi Athena tapýnaðý karþýlýyor. Biga Yarýmadasý ve Edremit Körfezi’ne bakan bu tapýnak eski ihtiþamýyla restore edilmiþ. Tepeden denize doðru, agoralar, bir tiyatro ve bir de gymnaisum görülüyor. Hemen aþaðýda bir köprü bir de kale bulunuyor. Harabelerin alt kýsmýnda ise ufak ve sevimli bir liman yer alýyor. Behramkale’de ise kentlerin yoðun gürültüsünden kaçanlar burada taþ evleri restore ettiriyor. Taþ evler ilk bakýþta insaný ürkütüyor, mistik bir havasý var. Sanki kimseler yaþamýyor gibi. Ancak bir süre sonra o havaya biz de kendimizi kaptýrdýk, yerleþmeyi bile düþündük. Ekonomik boyutlarýna dayanmak mümkün deðil tabii…


Kýyý boyunca uzanan balýkçý lokantalarý dolup boþalýyor. Tur otobüslerinin biri geliyor, diðeri gidiyor


Tur otobüslerinin biri kalkýyor biri geliyor

Assos’un merkezine araç ile girmek yasaklanmýþ ve isabet olmuþ. Aracýmýzý park ettikten sonra bir süre yürüdük. Aþaðýda liman ve demir atmýþ rengarenk balýkçý tekneleri buyur ediyor insaný. Balýkçý limanýnýn giriþinde yolun sað tarafýnda Nazlýhan, diðer yakada Kervansaray ve Fenerli Han konuklarýný aðýrlýyor. Deniz kýyýsýnda bir balýkçý lokantasý, koyu mavi, siyaha kaçan rengiyle denizin suyu ürpertiyor. Hediyelik eþya satan birkaç esnaf, aðýrlýklý olarak deniz ürünlerinden yapýlmýþ biblolar, gerdanlýklar, kolyeler ve küpeler satýyor. Liman içinde ayrýca kýyý boyunca balýk lokantalarý hizmet veriyor. Fiyatlar fena deðil, pazarlýk yapmak mümkün. Ancak gördüðümüz kadarýyla masalar pek boþ kalmýyor, yerli ve yabancý turistleri taþýyan tur otobüslerinin biri kalkarken diðerleri geliyor. Akþama kadar limanda ve taþ evlerin arasýnda zamanýn nasýl geçtiðini anlamadýk. Ayvacýk ilçesini dolanarak geldiðimiz bu tarih kokulu kentten Küçükkuyu yolunu takip ederek evimize döndük. Ormanlarýn yeþiliyle baþlattýðýmýz yolculuðumuzu, denizin mavisine boyanarak ve içimize sindirip minik þiþelere doldurduðumuz iyot kokusuyla sonlandýrdýk.


Assos'taki bu esnafýn sattýðý hediyelik eþyalar aðýrlýklý olarak deniz ürünlerinden oluþuyor ve bir hayli ilgi çekiyor



Assos'un tarihi mendireðinin arasýndan çýkýþ yapan balýkçý teknesi, tutacaðý balýklarýn düþüyle limaný geride býrakýyor



Behramkale ile Ayvacýk arasýndaki bu tarihi köprüden artýk sadece eþekler ile geçilebiliyor. Ama günümüze kadar ayakta kalabilmiþ



Dönüþümüzü Küçükkuyu üzerinden yaptýk. Yol boyunca saðlý sollu zeytin aðaçlarý ve var yýlý nedeniyle meyvelerinin aðýrlýðý nedeniyle dallar sarkýyor



Her taraftan tarih fýþkýrýyor, iþte yýllarca sanat severlere hizmet etmiþ bir tiyatrodan geriye kalanlar



Behramkale adýný bu kaleden almýþ olmalý



Iþýk Teoman

isikteoman@gmail.com



8 Ekim 2008 Çarþamba / 5569 okunma



"Iþýk Teoman" bütün yazýlarý için týklayýn...