Güzin TÜMER
CUENCA
Cuenca Ekvador'un en önemli þehirlerinden biri. Çok sayýdaki kiliseleri, kolonyal döneme ait binalarý, müzeleri ile haklý bir üne sahip. Paket taþlý dar sokaklarý, adým baþý kitapçý ve çiçekçi dükkanlarý ile sevilesi bir þehir. Bir de buna etkileyici doðasýný eklersek kentle ilgili söylenecek fazla þey kalmaz. Burayý emeklilik yeri olarak seçmiþ Amerikalýlarý da anlamak kolaylaþýr.
Kentin ortasýndan iki tane nehir geçiyor. Bu nehirlerin etrafýnda büyük yeþil alanlar yaratýlmýþ. Yürüyüþ yolu oluþturulmuþ, spor aletleri konmuþ. Belli ki buradaki yönetim iyi çalýþýyor. Burasý bir üçüncü dünya ülkesi ama kentlerin temizliði, büyük yeþil alanlar, ýzgara yöntemiyle gerçekleþtirilmiþ þehirleþme bazen bana bir üçüncü dünya ülkesinde olduðumu unutturuyor. Bir de her yerdeki duvar resimleri... Cuenca tüm bu söz ettiðim özelliklere sahip.
Bu yeþil alanlarýn yanýsýra duvar resimler de çok hoþ. En çok sevdiklerimden biri...
Ýsteklerimiz ayný. Seçimlerimizi yaþadýðýmýz yer belirliyor.
Yine çok sevdiðim bir baþkasý..
Belki bu yerli kültüründen bahsetmek gerekiyor. Biraz okudum, biraz dinledim, biraz gördüm. Tüm bunlarýn içinden süzdüklerimi paylaþacaðým.
Asya'daki göçerlerin Bering Boðazý’ný geçerek Amerika kýtasýna ulaþtýðý ifade ediliyor. Asya'dan göç edenlerle Amerika yerlileri arasýndaki benzerlikler alýnan DNA örnekleri ile kanýtlanmýþ. Çaðlar boyu insanlar Kuzey Amerika'dan güneye doðru inmiþler. Ýlk insanýn Amerika'ya ne zaman göç ettiði bilinmemekle beraber ilk uygarlýk günümüzden on üç bin yýl öncesine dayanýyormuþ. Çeþitli önemli uygarlýklar kurmuþlar. Avcýlýkta, tarýmda, taþ iþçiliðinde, seramikte ve astronomi konusunda çok geliþkinlermiþ. Ne zamana kadar? Cristopher Columbus kýtaya ayak basana kadar... Bize öðretilen ise Amerika'nýn Cristopher Columbus tarafýndan keþfedildiði idi.
Columbus ya da Avrupalýlarýn kýtayý istila etmeden önceki dönem "Colombus öncesi dönem" olarak tanýmlanýyor. "Pre Colombian Art"da oradaki yerli insanlarýn 16. yüzyýlýn baþýna kadar ürettikleri seramik, taký, duvar ve kumaþ üzerine yapýlmýþ çalýþmalarý kapsýyor. Belki daha fazlasýný... Ben bu çalýþmalarý kapsayan bir müzeye gittim. Oldukça etkileyici idi... Özellikle seramikler... Burada müzeler genellikle avlusu olan eski binalarýn içinde... Belli ki avlusu olan evlerde yaþamak buranýn kültüründe de var. Aslýnda insanlarýn ihtiyaçlarý ortak. Dünyanýn öbür ucunda kimi ortaklýklarý görmek beni hala þaþýrtýyor. Aslýnda artýk þaþýrmamalýyým! Birkaç aile biraraya gelerek yaþamak, ortak mutfak, ucuz bir yaþam biçimi. Bu Ekvador'da da Türkiye'de de böyle... Þimdi bu Müze'den çok sevdiðim bir parçanýn fotoðrafý..
Cuenca, kiliseleri ile göz alýyor. Çok sayýda meydan ve meydanlarýn olmazsa olmazý kiliseler...
New Cathedral olarak adlandýrýlan bu katedral çok büyük. Ýlk fotoðrafta görülen katedralle ayný.1800’li yýllarýn sonunda kýrmýzý tuðladan yapýlmýþ bina, mavi beyaz kubbeleri ile bu kente çok yakýþýyor. Bu kilisenin dýþýnda baþka büyük kiliseler de var. Onlardan da birkaç fotoðraf...
Plaza de Flores, Çiçek Meydaný.. Genellikle yerli kadýnlarýn çiçek sattýðý bir meydan.. Çiçeklerin çoðunluðu güldü. Ben de gül sevmem. Orkidelerin parklarda yetiþtiði bu ülkede gül öyle sýradan ki.. Bu çiçek pazarýnda deðil ama Cuenca'da çok etkileyici çiçekler gördüm. Þimdi o çiçeklerden birkaç tanesi..
Ekvador'da yirminin üzerinde milli park varmýþ. Bu parklarýn giriþ ücreti Sosyalist Baþkan Rafael Corea tarafýndan kaldýrýlmýþ. Bu parklardan biri Cuenca yakýnlarýndaki Cajas Park. Oldukça büyük bir park. Sadece oraya özgü bitkiler barýndýrýyormuþ. Çok çeþitli kuþlar varmýþ ama biz göremedik. Sabah çok erken ya da akþam altýdan sonra gözleme imkaný varmýþ. Burada kuþ gözetleme turlarý çok yaygýn. Görebilmek için çok sabýrlý olunmasý gerektiði belirtildi. Ben de ne o sabýr ne de oraya erken gidecek istek olmadýðýndan kuþlarý görme þansým olmadý. Cuenca deniz seviyesinden 2500 metre yükseklikte. Cajas Park'ýn dörtbin metreye ulaþan yerleri vardý. Çok soðuk ve rüzgarlýydý. Bu yükseklikte bitki örtüsü yerini dað çiçeklerine býraktý. Çýplak daðlar, göller görülmeye deðerdi. Doða yeþil giydiðinde ne kadar etkileyici ise çýplakken de o kadar etkileyici... Ýþte birkaç fotoðraf da Cajas Park'tan..
Cuenca baþta olmak ülkede yer alan bazý küçük kasabalar adeta yaþlý Amerikalýlar tarafýndan istila edilmiþ. Öncelikle yaþamýn ucuz olmasý, doðanýn kýþkýrtýcýlýðý ve de iklimin soðuk olmamasý burayý yaþamak için seçenlerin baþlýca nedenleri. Bir baþka gerekçe de saðlýk hizmetinin kaliteli ve oldukça ucuz olmasýymýþ. Çok sayýda hastane gördüm. Türkiye'dekiler gibi modern mimari anlayýþýyla yapýlmýþ.
Kaldýðým yerde karþýlaþtýðým bir Amerikalý kadýnýn buraya taþýnma konusundaki coþkusuna birebir tanýk oldum.
Bizler için ucuz mu? Bunu söylemek çok kolay deðil. Kimi zaman çok ucuz. Örneðin kalacak yerler ve ulaþým. Çok ucuza "hal" benzeri yerlerde kadýnlar yemek piþiriyor ve satýyor. Oralarda 2 Amerikan Dolarý’na karýn doyurmak mümkün. Maalesef benim damak tadýma uygun deðil. Kafeterya fiyatlarýnýn Türkiye'dekinden ucuz olduðunu söylemek zor. Zaman zaman pahalý olduðu bile söylenebilir.
Biraz daha þehirden bahsetmek gerekirse... Cuenca büyük bir þehir deðil. Þehrin merkezi eski þehir. Dar sokaklar bu sokaklarýn etrafýna dizilmiþ çok sayýda dükkan. Kimisi hediyelik eþya kimisi de Antika satýyor. Aslýnda her isteðe cevap verecek çok sayýda dükkan yanyana dizilmiþ. Dini malzeme satan dükkanlarýn azýmsanmayacak kadar çok olduðunu söyleyebilirim. Bu bana toplum için din önemli bir gösterge gibi geldi. Zira Cumartesi, Pazar hemen hemen her yer kapalýydý. Aslýnda biraz da doðal afetlere açýk bir ülke olmasýndan da kaynaklanabilir.
Ýnançlarý güçlü olmasýna raðmen sosyalist bir cumhurbaþkanýný destekliyorlar. En azýndan ben Cumhurbaþkanýnýn ateist olduðunu düþündüm. Hem sosyalist hem inançlý olmak bana imkansýz gibi gelirdi. Ama Taksim olaylarý sýrasýnda buna da tanýk olduk. Hem inançlý hem sosyalist! Belki Cumhurbaþkaný Corea da bizdekilerin Hýristiyan versiyonudur. Kim bilir?
Þehir ile ilgili söyleyeceðim en olumsuz þey otobüslerin egzozlarýndan çýkan duman. Dar sokaklarda zehir saçýyorlar. Ama elli kuruþ olduðunu söylersem "olur o kadar" diyebilirsiniz. Þimdi þehirden birkaç fotoðraf..
Cuenca ile söylenecek çok þey var ama... Ben çevre kasabalara yaptýðým küçük gezi ile ilgili birkaç not ve fotoðrafla yazýyý tamamlamak istiyorum.
Ýlk ziyaret ettiðim kasaba Cuenca'dan 35 kilometre uzaklýktaki Gualaceo... Yemyeþil etrafý daðlarla çevrili fakirliði her halinden belli olan küçük bir kasaba... Otobüste karþýlaþtýðým bir kadýna yol sordum. Ben kýrýk Ýspanyolcamla bir þeyler anlatmaya çalýþýrken kadýn yeni açýlan AVM'ye gitmemi önerdi. Anlaþýlan AVM'den kurtuluþ yok. Neyse...
Ýki tane büyük meyva sebze satýlan yemek piþirilen pazarý var. Onlarý ziyaret ettim. Burasý kadýnlarýnýn güzelliði ile ünlüymüþ. Gerçekten birkaç tane güzel kadýn gördüm. Yerli kýyafetlerinin içinde çok alýmlýydýlar. Bu nasýl bir þýklýk! Siyah büzgülü etek, fötr þapka, þapkanýn altýndan uzanan tek örgü siyah saç, bu tek örgünün ucu renkli oraya ait bir kuþakla baðlanmýþ. Üzerlerinde bir þal ve þal renkli bir broþla birbirine tutturulmuþ. Üzerlerindeki kirli ve tüylenmiþ olsa bile bana göre çok þýklardý. Ben ancak pazarda satýþ yapan kadýnlarýn fotoðraflarýný çekebildim. Þimdi onlardan birkaç foto...
Kadýnlar otobüste, yolda yürürken sepet örüyorlardý. Sepetler gerçekten hoþ.. Alýnasý ama ya taþýmasý...
Diðer ziyaret ettiðim kasaba Chordeleg... Altýn ve gümüþ tasarýmlarý ile ünlüymüþ. Tasarýmlarý gördüðümde arkama bakmadan kaçmak istedim. Ama yine yemyeþil bir kasaba idi. Bu yazýyý da bitirme zamaný geldi. VÝLCABAMBA 5.Aðustos.2013 Türkiye için utanç günü...
Güzin TÜMER
"Güzin TÜMER" bütün yazýlarý için týklayýn...
Cuenca Ekvador'un en önemli þehirlerinden biri. Çok sayýdaki kiliseleri, kolonyal döneme ait binalarý, müzeleri ile haklý bir üne sahip. Paket taþlý dar sokaklarý, adým baþý kitapçý ve çiçekçi dükkanlarý ile sevilesi bir þehir. Bir de buna etkileyici doðasýný eklersek kentle ilgili söylenecek fazla þey kalmaz. Burayý emeklilik yeri olarak seçmiþ Amerikalýlarý da anlamak kolaylaþýr.
Kentin ortasýndan iki tane nehir geçiyor. Bu nehirlerin etrafýnda büyük yeþil alanlar yaratýlmýþ. Yürüyüþ yolu oluþturulmuþ, spor aletleri konmuþ. Belli ki buradaki yönetim iyi çalýþýyor. Burasý bir üçüncü dünya ülkesi ama kentlerin temizliði, büyük yeþil alanlar, ýzgara yöntemiyle gerçekleþtirilmiþ þehirleþme bazen bana bir üçüncü dünya ülkesinde olduðumu unutturuyor. Bir de her yerdeki duvar resimleri... Cuenca tüm bu söz ettiðim özelliklere sahip.
Bu yeþil alanlarýn yanýsýra duvar resimler de çok hoþ. En çok sevdiklerimden biri...
Ýsteklerimiz ayný. Seçimlerimizi yaþadýðýmýz yer belirliyor.
Yine çok sevdiðim bir baþkasý..
Belki bu yerli kültüründen bahsetmek gerekiyor. Biraz okudum, biraz dinledim, biraz gördüm. Tüm bunlarýn içinden süzdüklerimi paylaþacaðým.
Asya'daki göçerlerin Bering Boðazý’ný geçerek Amerika kýtasýna ulaþtýðý ifade ediliyor. Asya'dan göç edenlerle Amerika yerlileri arasýndaki benzerlikler alýnan DNA örnekleri ile kanýtlanmýþ. Çaðlar boyu insanlar Kuzey Amerika'dan güneye doðru inmiþler. Ýlk insanýn Amerika'ya ne zaman göç ettiði bilinmemekle beraber ilk uygarlýk günümüzden on üç bin yýl öncesine dayanýyormuþ. Çeþitli önemli uygarlýklar kurmuþlar. Avcýlýkta, tarýmda, taþ iþçiliðinde, seramikte ve astronomi konusunda çok geliþkinlermiþ. Ne zamana kadar? Cristopher Columbus kýtaya ayak basana kadar... Bize öðretilen ise Amerika'nýn Cristopher Columbus tarafýndan keþfedildiði idi.
Columbus ya da Avrupalýlarýn kýtayý istila etmeden önceki dönem "Colombus öncesi dönem" olarak tanýmlanýyor. "Pre Colombian Art"da oradaki yerli insanlarýn 16. yüzyýlýn baþýna kadar ürettikleri seramik, taký, duvar ve kumaþ üzerine yapýlmýþ çalýþmalarý kapsýyor. Belki daha fazlasýný... Ben bu çalýþmalarý kapsayan bir müzeye gittim. Oldukça etkileyici idi... Özellikle seramikler... Burada müzeler genellikle avlusu olan eski binalarýn içinde... Belli ki avlusu olan evlerde yaþamak buranýn kültüründe de var. Aslýnda insanlarýn ihtiyaçlarý ortak. Dünyanýn öbür ucunda kimi ortaklýklarý görmek beni hala þaþýrtýyor. Aslýnda artýk þaþýrmamalýyým! Birkaç aile biraraya gelerek yaþamak, ortak mutfak, ucuz bir yaþam biçimi. Bu Ekvador'da da Türkiye'de de böyle... Þimdi bu Müze'den çok sevdiðim bir parçanýn fotoðrafý..
Cuenca, kiliseleri ile göz alýyor. Çok sayýda meydan ve meydanlarýn olmazsa olmazý kiliseler...
New Cathedral olarak adlandýrýlan bu katedral çok büyük. Ýlk fotoðrafta görülen katedralle ayný.1800’li yýllarýn sonunda kýrmýzý tuðladan yapýlmýþ bina, mavi beyaz kubbeleri ile bu kente çok yakýþýyor. Bu kilisenin dýþýnda baþka büyük kiliseler de var. Onlardan da birkaç fotoðraf...
Plaza de Flores, Çiçek Meydaný.. Genellikle yerli kadýnlarýn çiçek sattýðý bir meydan.. Çiçeklerin çoðunluðu güldü. Ben de gül sevmem. Orkidelerin parklarda yetiþtiði bu ülkede gül öyle sýradan ki.. Bu çiçek pazarýnda deðil ama Cuenca'da çok etkileyici çiçekler gördüm. Þimdi o çiçeklerden birkaç tanesi..
Ekvador'da yirminin üzerinde milli park varmýþ. Bu parklarýn giriþ ücreti Sosyalist Baþkan Rafael Corea tarafýndan kaldýrýlmýþ. Bu parklardan biri Cuenca yakýnlarýndaki Cajas Park. Oldukça büyük bir park. Sadece oraya özgü bitkiler barýndýrýyormuþ. Çok çeþitli kuþlar varmýþ ama biz göremedik. Sabah çok erken ya da akþam altýdan sonra gözleme imkaný varmýþ. Burada kuþ gözetleme turlarý çok yaygýn. Görebilmek için çok sabýrlý olunmasý gerektiði belirtildi. Ben de ne o sabýr ne de oraya erken gidecek istek olmadýðýndan kuþlarý görme þansým olmadý. Cuenca deniz seviyesinden 2500 metre yükseklikte. Cajas Park'ýn dörtbin metreye ulaþan yerleri vardý. Çok soðuk ve rüzgarlýydý. Bu yükseklikte bitki örtüsü yerini dað çiçeklerine býraktý. Çýplak daðlar, göller görülmeye deðerdi. Doða yeþil giydiðinde ne kadar etkileyici ise çýplakken de o kadar etkileyici... Ýþte birkaç fotoðraf da Cajas Park'tan..
Cuenca baþta olmak ülkede yer alan bazý küçük kasabalar adeta yaþlý Amerikalýlar tarafýndan istila edilmiþ. Öncelikle yaþamýn ucuz olmasý, doðanýn kýþkýrtýcýlýðý ve de iklimin soðuk olmamasý burayý yaþamak için seçenlerin baþlýca nedenleri. Bir baþka gerekçe de saðlýk hizmetinin kaliteli ve oldukça ucuz olmasýymýþ. Çok sayýda hastane gördüm. Türkiye'dekiler gibi modern mimari anlayýþýyla yapýlmýþ.
Kaldýðým yerde karþýlaþtýðým bir Amerikalý kadýnýn buraya taþýnma konusundaki coþkusuna birebir tanýk oldum.
Bizler için ucuz mu? Bunu söylemek çok kolay deðil. Kimi zaman çok ucuz. Örneðin kalacak yerler ve ulaþým. Çok ucuza "hal" benzeri yerlerde kadýnlar yemek piþiriyor ve satýyor. Oralarda 2 Amerikan Dolarý’na karýn doyurmak mümkün. Maalesef benim damak tadýma uygun deðil. Kafeterya fiyatlarýnýn Türkiye'dekinden ucuz olduðunu söylemek zor. Zaman zaman pahalý olduðu bile söylenebilir.
Biraz daha þehirden bahsetmek gerekirse... Cuenca büyük bir þehir deðil. Þehrin merkezi eski þehir. Dar sokaklar bu sokaklarýn etrafýna dizilmiþ çok sayýda dükkan. Kimisi hediyelik eþya kimisi de Antika satýyor. Aslýnda her isteðe cevap verecek çok sayýda dükkan yanyana dizilmiþ. Dini malzeme satan dükkanlarýn azýmsanmayacak kadar çok olduðunu söyleyebilirim. Bu bana toplum için din önemli bir gösterge gibi geldi. Zira Cumartesi, Pazar hemen hemen her yer kapalýydý. Aslýnda biraz da doðal afetlere açýk bir ülke olmasýndan da kaynaklanabilir.
Ýnançlarý güçlü olmasýna raðmen sosyalist bir cumhurbaþkanýný destekliyorlar. En azýndan ben Cumhurbaþkanýnýn ateist olduðunu düþündüm. Hem sosyalist hem inançlý olmak bana imkansýz gibi gelirdi. Ama Taksim olaylarý sýrasýnda buna da tanýk olduk. Hem inançlý hem sosyalist! Belki Cumhurbaþkaný Corea da bizdekilerin Hýristiyan versiyonudur. Kim bilir?
Þehir ile ilgili söyleyeceðim en olumsuz þey otobüslerin egzozlarýndan çýkan duman. Dar sokaklarda zehir saçýyorlar. Ama elli kuruþ olduðunu söylersem "olur o kadar" diyebilirsiniz. Þimdi þehirden birkaç fotoðraf..
Cuenca ile söylenecek çok þey var ama... Ben çevre kasabalara yaptýðým küçük gezi ile ilgili birkaç not ve fotoðrafla yazýyý tamamlamak istiyorum.
Ýlk ziyaret ettiðim kasaba Cuenca'dan 35 kilometre uzaklýktaki Gualaceo... Yemyeþil etrafý daðlarla çevrili fakirliði her halinden belli olan küçük bir kasaba... Otobüste karþýlaþtýðým bir kadýna yol sordum. Ben kýrýk Ýspanyolcamla bir þeyler anlatmaya çalýþýrken kadýn yeni açýlan AVM'ye gitmemi önerdi. Anlaþýlan AVM'den kurtuluþ yok. Neyse...
Ýki tane büyük meyva sebze satýlan yemek piþirilen pazarý var. Onlarý ziyaret ettim. Burasý kadýnlarýnýn güzelliði ile ünlüymüþ. Gerçekten birkaç tane güzel kadýn gördüm. Yerli kýyafetlerinin içinde çok alýmlýydýlar. Bu nasýl bir þýklýk! Siyah büzgülü etek, fötr þapka, þapkanýn altýndan uzanan tek örgü siyah saç, bu tek örgünün ucu renkli oraya ait bir kuþakla baðlanmýþ. Üzerlerinde bir þal ve þal renkli bir broþla birbirine tutturulmuþ. Üzerlerindeki kirli ve tüylenmiþ olsa bile bana göre çok þýklardý. Ben ancak pazarda satýþ yapan kadýnlarýn fotoðraflarýný çekebildim. Þimdi onlardan birkaç foto...
Kadýnlar otobüste, yolda yürürken sepet örüyorlardý. Sepetler gerçekten hoþ.. Alýnasý ama ya taþýmasý...
Diðer ziyaret ettiðim kasaba Chordeleg... Altýn ve gümüþ tasarýmlarý ile ünlüymüþ. Tasarýmlarý gördüðümde arkama bakmadan kaçmak istedim. Ama yine yemyeþil bir kasaba idi. Bu yazýyý da bitirme zamaný geldi. VÝLCABAMBA 5.Aðustos.2013 Türkiye için utanç günü...
Güzin TÜMER
"Güzin TÜMER" bütün yazýlarý için týklayýn...